จากคนทำคอนเทนต์หนังนอกกระแส ผู้ร่วมปลุกปั้นนิตสารอย่าง BIOSCOPE มากับ สุภาพ หริมเทพาธิป เพื่อสื่อสารว่าในโลกนี้ยังมีหนังอื่นๆ อีกมากมายที่ไม่ได้อยู่ในสายตาคนดูในระบบปกติ สู่การเป็น Distributor เอาหนังที่ตัวเองคิดว่าดีและอยากให้มีเข้ามาฉายเองเสียเลย นั่นเป็นจุดเปลี่ยนผ่านที่เกี่ยวข้องกับวิถีทางธุรกิจและการจัดการชีวิต ซึ่งเธอจะมาเล่าให้เราฟัง

ที่ผ่านมาถือว่า documentary club สามารถทลายกำแพงของหนังสารคดี จากสิ่งที่คนดูคิดว่าไม่บันเทิง หาดูฟรีในทีวีได้ ทำไมต้องเสียเงินค่าตั๋วเข้าไปดูในโรง สู่ความรู้สึกที่ว่าหนังสารคดีก็สร้างความประทับใจและการพูดถึงได้ไม่น้อยไปกว่าหนังทั่วไป เป็นโจทย์ที่ค่ายหนังเล็กๆ แห่งนี้เชื่อและพยายามทะลวงมาเรื่อยๆ 

ประสบความสำเร็จบ้าง ล้มเหลวบ้าง ก็ต้องพยายามเรียนรู้กันไป เพราะ ‘นอกกระแส’ แปลว่าเส้นทางนี้ไม่มีง่าย 

ยังมีอีกหลายเรื่องที่ a day talk อยากชวนธิดาคุย ทั้งในแง่ของพฤติกรรมการดูหนังของคนในยุคหลังเกิดโควิด รวมไปถึงการที่เราเริ่มเห็นกลุ่มคนเล็กๆ ในหลายๆ จังหวัด เอาหนังนอกกระแส หรือแม้แต่หนังในกระแส ไปฉายแบบอิสระมากขึ้น ซึ่งแม้จะเป็นเทรนด์ที่มีมานานแล้ว แต่กำลังมีความเปลี่ยนแปลงบางอย่างที่น่าสนใจ 

วันนี้เราจะมาคุยกัน ใน a day talk EP.15 ดำเนินรายการโดย เอี่ยว-ศิวะภาค เจียรวนาลี บรรณาธิการบริหาร a day

The post การเดินทางของ doc club และความฝันของคนทำงานด้านวัฒนธรรม | a day talk EP.15 appeared first on a day magazine.

หลังจากได้เห็นสายตาวาววับของผู้รับ แถมมาอ่านข้อมูลภายหลังยิ่งทำให้เราสนอกสนใจเข้าไปอีก พอมีโอกาสเลยไม่พลาดที่จะไปนั่งคุยถึงรายละเอียดของ Organics Buddy บริษัทแม่ที่ ตั้ม–ธนทัต สุกาญจนพงษ์ และเพื่อนๆ ร่วมกันก่อตั้ง ด้วยหวังให้คนไทยเข้าถึงผลิตภัณฑ์จากธรรมชาติที่ราคาไม่แพง แถมพวกเขายังพิถีพิถัน ใส่ใจสิ่งแวดล้อมตั้งแต่ต้นน้ำถึงปลายน้ำของการผลิต จนออกมาเป็น 2 แบรนด์ลูกอย่าง Common Ground แบรนด์ผลิตภัณฑ์ทำความสะอาดร่างกายที่ครอบคลุมการใช้เวลาในห้องน้ำตั้งแต่เส้นผมจรดปลายเท้า และ Soganics ผลิตภัณฑ์ทำความสะอาดบ้านสไตล์มินิมอล เป็นมิตรต่อผู้ใช้ สัตว์เลี้ยงในบ้าน ไปจนถึงสิ่งแวดล้อม ซึ่งทั้งสองแบรนด์ต่างตอบโจทย์และเติมเต็มระบบนิเวศของวิถีชีวิตกรีนๆ ให้แก่ลูกค้า

จาก pain point สู่แพลนธุรกิจ

“คุณพ่อผมเป็นคนชอบออกกำลังกาย เวลาเหงื่อไปโดนกับเสื้อผ้าที่อาจมีสารตกค้างอยู่ก็มีโอกาสที่จะเกิดอาการคันได้ ตอนคุณพ่อไปหาหมอผิวหนัง อย่างแรกที่หมอให้ลองปรับดูก็คือน้ำยาซักผ้า”

ตั้มเล่าว่าเขาหันมาสนใจเรื่องผลิตภัณฑ์ธรรมชาติเพราะปัญหาผิวแพ้ง่ายและผื่นคันของทั้งตัวเองและคนรอบข้าง เมื่อคุณหมอแนะนำให้ใช้ผลิตภัณฑ์ที่อ่อนโยน มีส่วนผสมจากธรรมชาติ เขาจึงลองสำรวจสินค้าในท้องตลาด แล้วพบว่าสินค้าประเภทนี้มักมีราคาสูง ในขณะที่ประสิทธิภาพหรือคุณสมบัติบางอย่างกลับไม่ถูกใจ เช่น กลิ่นไม่ได้ ขจัดคราบไม่ดี ความฝันที่จะทำผลิตภัณฑ์ธรรมชาติที่ดี เหมาะกับคนผิวแพ้ง่าย ในราคาที่จับต้องได้ จึงติดอยู่ในใจตั้มมาโดยตลอด 

ประจวบเหมาะกับตั้มได้ลัดฟ้าไปศึกษาต่อในระดับปริญญาโทด้านบริหารธุรกิจที่ประเทศออสเตรเลีย ดินแดนที่ความออร์แกนิกเป็นส่วนหนึ่งในวิถีชีวิตของผู้คนอยู่แล้ว ในตอนนั้นเองที่เขาพบว่าผลิตภัณฑ์จากธรรมชาติไม่ใช่เรื่องไกลตัว เดินไปซูเปอร์มาร์เก็ตก็มีสินค้าวางขายเป็นปกติ แถมโชคดีได้เจอครอบครัวของเพื่อนที่อยู่ในวงการธุรกิจผลิตภัณฑ์ธรรมชาติเก่าแก่ของออสเตรเลีย จึงมีโอกาสได้เข้าไปฝึกงาน เรียนรู้กระบวนการตั้งแต่ต้นน้ำจนปลายน้ำของการผลิตสินค้า

ตั้มได้เรียนรู้ผ่านการลงมือปฏิบัติงานจริงกับบริษัทใหญ่ประสบการณ์เยอะ ลงไปคลุกคลีแทบจะทุกแผนก ทั้งผสมสูตร เข้าห้องแล็บพัฒนาสูตร จนมาถึงการบรรจุ จัดการคลังสินค้า สิ่งเหล่านี้เองที่เป็นรากฐานชั้นดีในการทำธุรกิจของตัวเอง จนปลายปี 2018 หลังจากที่เขาแพ็กกระเป๋ากลับเมืองไทยแล้ว ตั้มและเพื่อนก็ช่วยกันตั้ง Organics Buddy ขึ้นมา

Organics Buddy เพื่อนซี้ที่มาทีเดียวถึงสองแบรนด์

“คำว่า buddy ใน Organics Buddy มาจาก หนึ่ง–เรามีเพื่อนที่ช่วยกันพัฒนาบริษัทนี้ขึ้นมา ถือว่าเป็นบัดดี้กัน สอง–เรารู้สึกว่าคนไทยยังไม่ค่อยคุ้นเคยกับผลิตภัณฑ์ที่เป็นออร์แกนิกเท่าไหร่ เลยอยากให้ผลิตภัณฑ์พวกนี้ดูเฟรนด์ลี่ เพื่อที่ลูกค้าจะได้กลายมาเป็นเพื่อนที่หันมาใช้ผลิตภัณฑ์ที่ปราศจากสารเคมี และช่วยกันลดผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อม” ตั้มเล่าที่มาของชื่อให้เราฟังด้วยรอยยิ้ม

หลังจากปลุกปั้นคลำสูตรและพัฒนาสินค้ากันอยู่ 8 เดือน Organics Buddy ก็เริ่มเปิดตัวแบรนด์และปล่อยสินค้าออกมา แต่แทนที่จะทำแบรนด์เดียว พวกเขากลับเลือกที่จะทำสองแบรนด์ควบคู่กัน และส่งผลิตภัณฑ์ของทั้งสองแบรนด์ออกสู่สาธารณะในเวลาไล่เลี่ยกัน

แม้การตัดสินใจจัดเต็มนี้จะดูน่าฉงนสำหรับแบรนด์น้องใหม่ แต่ตั้มเฉลยวิธีคิดเบื้องหลังที่สมเหตุสมผลในเชิงธุรกิจให้ฟังว่า “จริงๆ ตัวจุดประกายคือ Soganics เรามีแพสชั่นและสนุกกับมัน อยากจะนำเสนอให้คนไทยได้ลอง เพราะเรามองว่าคนไทยยังไม่ค่อยคุ้นเคยโปรดักต์ประเภทนี้ แต่ด้วยความที่กระบวนการผลิต Soganics กับ Common Ground คล้ายคลึงกัน บวกกับตอนนั้นเราไม่รู้ว่าตลาดบ้านเราใหญ่พอสำหรับ Soganics ไหม คนจะตอบรับดีขนาดไหน เราเลยทำ Common Ground ซึ่งเป็นโปรดักต์ที่คนไทยเริ่มคุ้นเคยแล้วควบคู่ไปด้วยกัน” 

Common Ground ผลิตภัณฑ์ทำความสะอาดร่างกายที่เริ่มต้นจาก ground

กลิ่นหอม ทำความสะอาดได้ดี แถมดีไซน์สวยงาม จนแค่มีขวดสีเขียวเข้มของแชมพู ครีมนวดผม และเจลอาบน้ำของ Common Ground วางไว้ก็ทำให้ห้องน้ำดูดีขึ้นในทันตา

นอกจากลิสต์ข้อดีที่เมื่อลองใช้จะรู้สึกได้เอง วันนี้เรายังได้รู้รายละเอียดเพิ่มเติมจากตั้มว่า Common Ground มาจากการหาบาลานซ์ระหว่างความเป็นออร์แกนิก และความต้องการของลูกค้าที่ยังคุ้นชินกับผลิตภัณฑ์เนื้อดี มีกลิ่นหอม มีฟอง จนเกิดเป็นสินค้าที่ทำมาจากส่วนผสม plant-based ทั้งหมด ชูโรงด้วยน้ำมันอะโวคาโด พืชจากออสเตรเลียที่เต็มไปด้วยประโยชน์ ช่วยคืนความชุ่มชื้นและสมดุลให้กับผิว และแน่นอนว่าสินค้ายังตอบโจทย์คนผิวแพ้ง่ายจึงไม่มีพาราเบน ไม่มีสี ไม่มีสบู่ ไม่มีซิลิโคน และผลิตภัณฑ์ยังมีค่า pH 5.5 ใกล้เคียงกับผิวคน ส่วนน้ำหอมที่เลือกใช้ก็เป็นเกรดพรีเมียม โอกาสที่จะแพ้จึงมีน้อยมากๆ

ตั้มแอบกระซิบว่าความท้าทายอย่างหนึ่งตอนทดลองสูตรคือ ผู้ใช้แต่ละคนล้วนมีความชื่นชอบกันคนละแบบ เช่น แชมพูสูตรเดียวกันก็อาจจะมีคนบอกว่าสระผมแล้วล้างออกยาก ในขณะที่บางคนโอเค จึงต้องหาจุดกึ่งกลางออกมาเป็น Common Ground

ไม่เพียงตัวผลิตภัณฑ์ที่มีคุณภาพ แต่ขวดของ Common Ground ยังรักสิ่งแวดล้อม Common Ground เป็นแบรนด์ไทยแบรนด์แรกที่ขวดทำมาจากพลาสติกรีไซเคิลร้อยเปอร์เซ็นต์ ชุบชีวิตขวดพลาสติกใสที่เราใช้ดื่มกันผ่านกระบวนการออกมาเป็นเรซิน แล้วขึ้นรูปใหม่จนเป็นขวดหน้าตาน่าใช้ สีเขียวสุดเท่ของบรรจุภัณฑ์ก็เป็นสีพิเศษที่ผ่านการคิดและพัฒนาขึ้นมา บาลานซ์ระหว่างดีไซน์สวยกับความจำเป็น เนื่องจากขวดต้องกันแสงยูวีได้เพื่อรักษาอายุและคุณภาพของผลิตภัณฑ์ แม้ตั้มจะบอกว่าการเลือกใช้บรรจุภัณฑ์สุดกรีนเพิ่มต้นทุนการผลิตไม่ใช่น้อย แต่เขาก็อยากให้สินค้าส่งผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อมน้อยที่สุด

“การที่เรามีชีวิตอยู่ยังไงก็มีผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อมอยู่แล้ว แต่เราจะทำยังไงให้ผลกระทบนั้นมันน้อยที่สุด เราเลยเลือกใช้ขวดที่ผ่านกระบวนการรีไซเคิลพวกนี้” ตั้มบอก

Soganics น้ำยาทำความสะอาดบ้านที่ so organic

ลบภาพวันทำความสะอาดที่ต้องมีชุดเต็มยศ ทั้งถุงมือแสนแน่นหนา รองเท้ายาง และผ้าปิดจมูก เพราะผลิตภัณฑ์ของ Soganics ที่มีตั้งแต่น้ำยาล้างจาน น้ำยาถูพื้น น้ำยาทำความสะอาดกระจก น้ำยาทำความสะอาดห้องน้ำ น้ำยาซักผ้า ฯลฯ มีส่วนผสมหลักเป็น plant-based ทั้งสกัดมาจากข้าวโพด มันสำปะหลัง ปาล์มน้ำมัน และน้ำมันมะพร้าว จึงมีความอ่อนโยน ปลอดภัยกับทั้งเราและสัตว์เลี้ยง คอนเฟิร์มอีกทีด้วยการปราศจากสารสุดฮิตในการฆ่าเชื้ออย่างแอมโมเนียและคลอรีน กลิ่นเลยไม่แรงจนแสบจมูก ไม่มีผลสะสมต่อทางเดินหายใจ แถมยังปลอดภัย สบายใจได้ว่าเมื่อน้ำที่ใช้แล้วถูกปล่อยไปในลำน้ำจะไม่มีสารแอมโมเนีและคลอรีนไปกวนสิ่งมีชีวิตใต้น้ำ

เป็นอีกครั้งที่แพ็กเกจจิ้งของ Organics Buddy เตะตาเรา หากซิกเนเจอร์ของ Common Ground คือขวดสีเขียวเข้มสุดเท่ ซิกเนเจอต์ของ Soganics ก็คือขวดสีขาวสุดมินิมอลที่มีรูปทรงสวยงาม

“คอนเซปต์การออกแบบคือขวดจะเป็นเหมือนเฟอร์นิเจอร์ชิ้นหนึ่ง ไปวางที่ไหนเราก็ไม่อาย ทำความสะอาดเสร็จแล้วอาจจะลืมขวดทิ้งไว้ พอมีแขกเข้ามาบ้านเราก็ไม่จำเป็นต้องลุกลี้ลุกลนรีบวิ่งไปเก็บน้ำยาทำความสะอาด” ตั้มเฉลยแนวคิดเบื้องหลัง อีกทั้งยกเครดิตให้เพื่อนซี้ผู้จบด้านสถาปัตยกรรมที่ร่วมทำบริษัทด้วยกัน เขาและเพื่อนจึงให้ความสำคัญกับการออกแบบเป็นพิเศษ 

อีกหนึ่งความพิเศษในการออกแบบคือขวดของ Soganics ขึ้นรูปจากแม่พิมพ์ที่ออกแบบใหม่เป็นทรงเฉพาะของแบรนด์ โดยกว่าจะสรุปเป็นทรงนี้ พวกเขาใส่ใจรายละเอียดว่าความรู้สึกตอนจับของผู้ใช้จะเป็นยังไง ศึกษาว่าคนฉีดสเปรย์นิ้วไหน จับขวดสเปรย์ยังไง ผู้ชายอาจจะจับแบบหนึ่ง ผู้หญิงจับอีกแบบหนึ่ง นำมาสู่ทรงที่ user-friendly สำหรับทุกคน 

มากกว่าเรื่องดีไซน์ Soganics ตั้งใจออกแบบขวดให้แข็งแรงทนทานเพื่อที่จะมารีฟิลได้ ซึ่งแวบแรกเรานึกว่าเขาตั้งใจทำถุงรีฟิลเพื่อนักช้อปสุดประหยัด แต่ชายหนุ่มชวนคิดต่อว่า การที่ราคาถุงรีฟิลถูกลง ก็เพราะว่าต้นทุนการผลิตถูกลงด้วย

“ทุกกระบวนการผลิตมีการใช้น้ำในการทำงาน การผลิตถุงรีฟิลนั้นประหยัดน้ำกว่า และประหยัดวัสดุที่ใช้ผลิตด้วย ทำให้ประหยัดได้มากกว่า 90 เปอร์เซ็นต์เมื่อเทียบกับขวดปกติ ต้นทุนเราก็ต่ำลง สามารถส่งต่อส่วนต่างนี้ให้กับลูกค้าได้ เพราะฉะนั้นราคาถุงรีฟีลหลายๆ ตัวก็จะประหยัดกว่าปกติ 20-30 เปอร์เซ็นต์เลย”​ 

เรียกได้ว่าถุงรีฟิลนั้นประหยัดและรักษ์โลกกว่าแบบขวดตั้งแต่ขั้นตอนการผลิตจนถึงการใช้นั่นเอง

ผลิตในไทย มาตรฐานโลก

สินค้าทั้งสองแบรนด์ของ Organics Buddy พัฒนาสูตรที่แล็บในประเทศออสเตรเลียเพื่อให้ได้มาตรฐานระดับโลก แต่พวกเขาก็ไม่อยากให้สินค้าเป็นสินค้านำเข้า จึงทดลองปรับสูตรให้เหมาะกับสภาพน้ำ สภาพอากาศ (สุดร้อนชื้น) และความชอบของคนไทย ก่อนจะนำสูตรที่ได้มาผลิตในโรงงานที่ไทย 

มาตรฐานระดับโลกที่พวกเขาหมายตายังไม่หมดเพียงเท่านั้น วัตถุดิบทางการเกษตรทุกชนิดทั้งที่นำเข้าและผลิตในประเทศที่นำมาใช้ในผลิตภัณฑ์ของทั้ง Common Ground และ Soganics ต่างผ่านการรับรองมาตรฐานทางการเกษตร อันมาจากความใส่ใจเรื่องสิ่งแวดล้อมที่เป็นหัวใจของแบรนด์ 

ตั้มยกตัวอย่างว่า วัตถุดิบอย่างปาล์มน้ำมันที่เอามาแปรรูปเป็นน้ำยาล้างจานแสนอ่อนโยน ไม่ทำให้มือลอกนั้น ก็ต้องเป็นสวนปาล์มที่ได้มาตรฐาน RSPO การันตีว่าปาล์มที่ได้มีการเก็บเกี่ยวที่ยั่งยืน ครอบคลุมทั้งมิติเศรษฐกิจ สังคม และสิ่งแวดล้อม เพราะในบางประเทศจะเก็บเกี่ยวผลผลิตด้วยการเผาป่าเพื่อโค่นต้นเก่าทิ้งแล้วปลูกใหม่ ซึ่งเป็นปัญหาต่อสิ่งแวดล้อม ประเทศฝั่งยุโรปจึงต่อต้านกันเป็นอย่างมาก

นอกจากนี้ผลิตภัณฑ์ทั้งหมดของแบรนด์ยังไม่มีการทดลองกับสัตว์ และเลือกที่จะทดลองกับคนแทน หลายคนคงร้องอ้าว แต่ไม่ต้องตกใจไป เพราะด้วยความรู้ที่สะสมมา สูตรที่ใช้เลยมีความอ่อนโยนมากๆ อยู่แล้ว การทดลองจึงทำเพื่อปรับตามความชอบของคนเท่านั้น

อีกหนึ่งมาตรฐานการผลิตระดับโลกที่คนไทยอาจยังไม่ค่อยคุ้นชินคือ Greywater Safe ซึ่งตั้มอธิบายให้เราฟังว่า “greywater คือน้ำที่เกิดจากการชะล้างเบา เช่น น้ำจากซิงก์ล้างมือ น้ำจากการล้างจาน ซึ่งในต่างประเทศเขามีระบบบำบัดภายในบ้าน เป็นระบบง่ายๆ ที่เขาสามารถนำน้ำหลังจากบำบัดเบื้องต้นแล้วมารดน้ำต้นไม้ได้

“โปรดักต์ที่มีสารเคมีสูงจะไม่สามารถเรียกได้ว่าเป็น Greywater Safe คือระบบบำบัดจะไม่สามารถบำบัดได้ร้อยเปอร์เซ็นต์ เวลาเอา greywater มารดน้ำต้นไม้ก็อาจจะมีผลต่อต้นไม้และสภาพดิน เราเลยคำนึงถึงตรงนี้ด้วย”

ถัดจาก Greywater Safe คือเรื่อง Septic Safe ซึ่งหมายถึงความปลอดภัยของบ่อของเสียภายในบ้าน หลายคนคงเคยประสบปัญหากลิ่นที่ตีขึ้นมาจนเกือบสลบ ทั้งที่จริงๆ แล้วภายในบ่อของเสียจะมีทั้งแบคทีเรียที่ดีและไม่ดีอยู่รวมกัน จึงมีกลไกธรรมชาติที่พวกมันจะระงับกลิ่นกันเอง แต่โปรดักต์ที่มีสารเคมีรุนแรงจะไปทำลายสมดุลของแบคทีเรีย ระงับกลไกธรรมชาติ แล้วเกิดเป็นกลิ่นแสนคลื่นเหียนนั่นเอง ซึ่งแน่นอนว่าทั้งสองแบรนด์ของ Organics Buddy เป็นผลิตภัณฑ์ Septic Safe หมดกังวลเรื่องกลิ่นได้เลย

ความฝันที่เป็นจริงของผลิตภัณฑ์ธรรมชาติในราคาสบายกระเป๋า

120-260 บาทคือช่วงราคาของสินค้าแบรนด์ Common Ground

95-285 บาทคือช่วงราคาของสินค้าแบรนด์ Soganics

อย่างที่เกริ่นไปตั้งแต่ต้นว่าเป็นความตั้งใจของตั้มและเพื่อนที่อยากให้ผลิตภัณฑ์จากธรรมชาติมีราคาสบายกระเป๋า เข้าถึงคนทุกกลุ่ม โดยมองว่าธุรกิจ Organics Buddy จะเข้ามาเป็นจุดกึ่งกลางระหว่างแบรนด์ผลิตภัณฑ์ธรรมชาติที่นำเข้ามาและแบรนด์สินค้าในประเทศ พวกเขาจึงพยายามจะตั้งราคาสูงกว่าแบรนด์ในประเทศไม่เกิน 30-40 เปอร์เซ็นต์เพื่อดึงดูดผู้ซื้อให้ทดลองผลิตภัณฑ์จากธรรมชาติฝีมือคนไทย

“ของพวกนี้หลายๆ ตัวต้องใช้เวลากว่าจะเห็นผล เช่น แชมพูหรือเจลอาบน้ำอาจจะต้องใช้เวลา 2-3 เดือนถึงจะรู้ว่าสภาพผมและสภาพผิวเรากลับมาดีขึ้นแล้ว ซึ่งบางทีมันแพงไปมากๆ คนเราลองครั้งเดียว ลองขวดเดียว ไม่เห็นผล เราก็ไม่ได้อยากลองแล้ว”

ในขณะที่ต้องแบกต้นทุนที่สูงกว่าทั้งเรื่องวัตถุดิบและบรรจุภัณฑ์รักษ์ธรรมชาติ แต่แบรนด์ก็ไม่เลือกที่จะผลักภาระไปที่ลูกค้า พวกเขากลับเลือกที่จะลงทุนเพิ่ม เช่น เลือกซื้อวัตถุดิบที่ปริมาณเยอะหน่อย และดึงคุณสมบัติของวัตถุดิบไปใช้ให้เหมาะสมในหลากหลายผลิตภัณฑ์ หรืออย่างขวดของ Common Ground ก็เลือกใช้ขวดลักษณะเดียวกันในหลายผลิตภัณฑ์เพื่อควบคุมต้นทุน และรักษาราคาให้จับต้องได้

ก้าวต่อไปของ Common Ground และ Soganics

ทุกวันนี้ทั้งแบรนด์ Common Ground และ Soganics ต่างก็เติบโตขึ้นเรื่อยๆ มีทั้งกลุ่มลูกค้าคนไทย คนต่างชาติที่อาศัยในเมืองไทย กระทั่งลูกค้าต่างประเทศก็ให้การสนับสนุน

“บางทีก็มีอีเมลเข้ามา เท่าที่อ่านลูกค้าเป็นชาวต่างชาติที่อยู่ไทยมานาน แต่ว่ามีปัญหาเรื่องการหาน้ำยาซักผ้าที่หนึ่ง–อ่อนโยน ใช้แล้วไม่แพ้ และสอง–ต้องขจัดคราบที่เกิดขึ้นในชีวิตประจำวันได้ดี เขาเจอโปรดักต์เราก็แฮปปี้มาก อีเมลมาเล่าประสบการณ์ให้ฟัง แล้วก็บอกว่าอย่าเลิกทำนะ เขาจะซัพพอร์ตเราไปเรื่อยๆ มีฟีดแบ็กแบบนี้เรื่อยๆ เลย”

จากเดิมที่เคยสื่อสารและขายบนโลกออนไลน์เป็นหลัก ซึ่งเป็นช่องทางที่ตั้มบอกว่าคุ้มค่าที่สุดเพราะได้สื่อสารกับกลุ่มลูกค้าโดยตรง ทดลองไอเดียใหม่ๆ และรับฟีดแบ็กค่อนข้างไว ปัจจุบันมีการขยับอีกก้าวด้วยการเริ่มต้นวางขายหน้าร้านมากยิ่งขึ้น ทั้งจัดเรียงบนชั้นในซูเปอร์มาร์เก็ต ห้างสรรพสินค้าชั้นนำ ร้านไลฟ์สไตล์ ไปจนถึงร้าน EVEANDBOY และยังกระจายในหลากหลายจังหวัดเพื่อตอบรับพฤติกรรมของผู้ใช้

“แน่นอนว่าโปรดักต์พวกนี้เป็นโปรดักต์ที่เวลาคนซื้ออาจจะไม่ค่อยได้คิดหรือแพลนล่วงหน้าสักเท่าไหร่ อย่างน้ำยาทำความสะอาดหมด คนก็คิดว่าครั้งหน้าถ้าเราไปเดินซูเปอร์มาร์เก็ตเราต้องไปซื้อ เลยมองว่ายังไงแล้วตลาดส่วนใหญ่ของการเลือกซื้อสินค้าประเภทนี้ก็ยังอยู่ในช่องทางออฟไลน์อยู่ดี เพราะฉะนั้นเราต้องเข้าตลาดออฟไลน์ด้วย”

เมื่อถามถึงเป้าหมายถัดไปของแบรนด์ ตั้มก็ช่วยไขข้อข้องใจให้เราทันที

“จริงๆ ก็อยากส่งออกมากกว่านี้นะ แต่ด้วยสถานการณ์โควิด-19 การเจรจาธุรกิจใหม่ช่วงนี้ก็ช้าลง แต่เราก็ยังโอเคอยู่ ยังสามารถพาแบรนด์เติบโต สามารถสื่อสารไปถึงลูกค้าใหม่ๆ ให้มาลองด้วยราคาที่ไม่แพงมากได้”

อ่านมาจนถึงตอนนี้ คิดเหมือนเราไหมว่า คำว่า buddy ใน Organics Buddy น่าจะมีอีกความหมายว่า ‘เพื่อนร่วมโลก’ เพราะทุกอย่างผ่านการคิดจบครบทุกกระบวนการ เพื่อทั้งคน โลก และสิ่งมีชีวิตอื่นๆ นั่นเอง

The post Common Ground และ Soganics โปรดักต์ที่ทำให้ชีวิตกรีนได้ตั้งแต่ตอนอาบน้ำยันถูพื้น appeared first on a day magazine.

ก่อนหน้านี้เราไม่ค่อยเข้าใจประโยคที่ว่าเท่าไหร่ จนกระทั่งได้นั่งลงสนทนากับ ฟาง–ธนันต์ธรณ์ นีระสิงห์

พูดชื่อแล้วหลายคนอาจสงสัยว่าใครนะ แต่ถ้าแนะนำว่าหญิงสาวที่อยู่ตรงหน้าเราตอนนี้คือฟาง วงเฟย์ ฟาง แก้ว ทุกคนคงร้องอ๋อ และเราคงไม่ต้องอธิบายอะไรเพิ่มเติม

เสียงใสๆ ของเธอใน MSN, คำถาม, อยากลืมว่าเป็นเพื่อนเธอ และอีกหลายเพลงของวงเฟย์ ฟาง แก้ว คือสิ่งที่ทำให้หลายคนจดจำเธอได้ 

กับบางคนที่มีช่วงวัยเด็กในยุคปี 2550 เพลงฮิตเหล่านั้นไม่ใช่แค่ส่วนประกอบของเนื้อร้องและเมโลดี้ แต่อาจพูดได้ว่าเป็นส่วนหนึ่งของการเติบโต

เช่นเดียวกับคนฟัง ฟางเติบโตขึ้นระหว่างช่วงปีเหล่านั้นเช่นกัน แต่แน่นอนว่าความสำเร็จไม่ใช่สิ่งที่คงอยู่ตลอดไป เมื่อค่ายกามิกาเซ่สร้างผลงานจนสามารถไต่ถึงจุดพีคก็มีคราวต้องแยกย้าย หลังหมดสัญญากับค่าย ฟางบินไปเรียนต่อปริญญาโทที่อังกฤษอยู่หลายปี ก่อนจะกลับมาประเทศไทยและถามตัวเองอีกครั้งว่าอยากทำอะไร

คำตอบยังเป็นคำตอบเดียวกับช่วงก่อนเธอจะบินไปเรียนต่อ–การร้องเพลง

รู้ตัวอีกที Honey Honey ซิงเกิลแรกของฟางก็ปล่อยออกมา แนะนำเธอในฐานะศิลปินเดี่ยวจากค่าย SpicyDisc ฟางบอกกับเราว่าในซิงเกิลนี้เธอมีส่วนร่วมตั้งแต่เริ่มทำเพลง และถ้าหากดูเอ็มวีแล้วหลายคนคงสัมผัสได้ว่าฟางพยายามนำเสนอแง่มุมใหม่ๆ ในตัวเธอที่เราไม่เคยเห็น

แต่เหนืออื่นใด ฟางยืนยันกับเราว่า สิ่งที่เธอให้ความสำคัญที่สุดคือความจริงใจ

จริงใจในความชอบ จริงใจในสิ่งที่ร้อง จริงใจในการทำงานกับเสียงเพลงที่เธอรัก

จริงใจในสิ่งที่เธอเกิดมาเพื่อทำมัน 

ความรักในการร้องเพลงของฟางเริ่มต้นยังไง

ฟางเป็นคนขี้อายมากๆ มากจนไม่กล้าพูดกับคนแปลกหน้า เวลาไปร้านอาหารแล้วฟางอยากกินอะไรก็ต้องเรียกเฟย์ เฟย์ๆ สั่งให้หน่อย จะไม่พูดกับใครเลย แม่ก็เลยให้เราไปเรียนร้องเพลงเพราะจะได้มีความกล้าแสดงออกมากขึ้น จุดแรกที่ฟางสื่อสารกับคนคือผ่านเพลง เวลาขึ้นไปอยู่บนเวทีแล้วร้องเพลงเราจะไม่เขิน มันเลยเป็นจุดที่ทำให้คิดว่า เฮ้ย เพลงมัน break the ice ได้จริงๆ ก็เลยชอบการร้องเพลงมาตลอด

การร้องเพลงมีความหมายกับฟางยังไง

พูดยากเนอะ เหมือนเราพูดว่ามือมีความหมายกับเรายังไง คือมันอยู่กับเราจนเรานึกไม่ออกว่าถ้าวันหนึ่งเราร้องเพลงไม่ได้จะเป็นยังไง มันคงเศร้ามากๆ เลย

ตอนตัดสินใจออกมาเป็นศิลปินเดี่ยว ช่วงนั้นเกิดอะไรขึ้น

หลังจากที่หมดสัญญากับที่เดิม ฟางไปเรียนต่อปริญญาโทที่อังกฤษ พอกลับมาก็คุยกับเฟย์ กับแก้วตลอดว่าชอบทำเพลงอยู่ไหม ทุกคนบอกว่ายังชอบอยู่ ก็เลยมีโอกาสได้กลับมาทำ live session คัฟเวอร์เพลง ‘คำถาม’ กับ ‘MSN’ แล้วก็แพลนว่าจะทำเพลงใหม่ แต่เพลงนั้นใช้เวลานานมากกว่าจะออกมาเป็นรูปเป็นร่าง เพราะแต่ละคนมีเวลาไม่ตรงกัน 

นั่นก็เป็นจุดหนึ่งที่ทำให้รู้สึกว่าเพื่อนเรามีเส้นทางการใช้ชีวิตที่แตกต่าง แต่ตัวเราเองยังชอบร้องเพลง การร้องเพลงเป็นสิ่งที่สามารถเติมเต็มชีวิตเราได้ และมันไม่จำเป็นที่เราจะต้องเลือกทางใดทางหนึ่ง เพราะที่ SpicyDisc ไม่เคยปิดกั้น เราสามารถเป็นศิลปินเดี่ยวและกลับไปเป็นเฟย์ ฟาง แก้ว ได้ทุกเมื่อ นี่คือสิ่งที่ช่วยให้ตัดสินใจง่ายขึ้น เหมือนเป็นไทม์มิงที่ดีสำหรับเราในการทำเพลงคนเดียวด้วย 

ทั้งๆ ที่ยุคนี้ทุกคนทำเพลงได้เอง ทำไมถึงเลือกมาเป็นศิลปินในค่ายเพลง ฟาง เฟย์ฟางแก้ว

เป็นคำถามที่เราถามตัวเองมากกว่าสิบครั้งก่อนจะมาเซ็นสัญญา เราอยู่ในสังกัดมาสิบกว่าปีจนได้เป็นศิลปินอิสระ มันมีอิสระแต่ทำไมถึงกลับมาเซ็นสัญญากับค่าย คำตอบคือหลังจากได้พูดคุยกับพี่เต้ง (พิชัย จิราธิวัฒน์) ผู้บริหารค่าย SpicyDisc และทีม เรารู้สึกว่าวิสัยทัศน์ของเขาตรงกับที่เรามองตัวเอง เราเชื่อว่าเขาสามารถตอบโจทย์สิ่งที่เราต้องการได้

ความรู้สึกตอนเป็นศิลปินเดี่ยวแตกต่างจากตอนเป็นสมาชิกเกิร์ลกรุ๊ปไหม ฟาง เฟย์ฟางแก้ว

แตกต่าง ฟางรู้สึกว่าการออกเพลงโซโล่เป็นความท้าทายอย่างหนึ่ง เพราะเราต้องหลีกหนีจากความเคยชินที่เราเคยเป็นมาตลอด ที่ผ่านมาเราทำงานเป็นกลุ่ม เราก็จะคิดว่าอะไรคือสิ่งที่ดีสำหรับกลุ่ม อะไรเป็นไปได้สำหรับสามคน จนบางทีเราก็ลืมถามตัวเองไปว่าอะไรคือสิ่งที่เป็นตัวเราจริงๆ 

พอเริ่มทำงานคนเดียวมันเลยเหมือนต้องย้อนกลับไปสู่จุดเริ่มต้นอีกครั้ง เราต้องค้นหาตัวเองใหม่อีกรอบว่าฟางที่ไม่ใช่เฟย์ ฟาง แก้ว ฟางที่เป็นฟาง ธนันต์ธรญ์ ชอบเพลงแบบไหน อยากสื่อสารอะไรผ่านเนื้อร้อง หากเราสามารถตัดสินใจได้ เราอยากเดินไปทางไหน

สิ่งที่ยากที่สุดในกระบวนการค้นหาตัวเองคืออะไร

การพยายามจูนมายด์เซตตัวเอง ตอบคำถามตัวเองให้ได้ และต้องตัดสินใจ เมื่อก่อนเราถามเพื่อนตลอดและมันทำให้เราไม่กล้าตัดสินใจ แต่พอมันไม่มีคนแชร์ความคิดกับเราอีกต่อไปแล้ว ทำให้เราเหมือนก้าวข้ามคอมฟอร์ตโซนของเราและโตขึ้นไปอีกขั้นหนึ่ง

การเริ่มเป็นศิลปินเดี่ยวในวัย 29 ปีถือว่าช้าไปไหม

ถ้าว่าด้วยเรื่องอายุก็อาจจะโตแล้ว (หัวเราะ) แต่แฟนเพลงหลายคนก็ยังเห็นเราเป็นเด็กอยู่ เหมือนช่วงเวลาของเรากับแฟนเพลงมันฟรีซเอาไว้

ภาพจำที่แฟนเพลงมีทำให้ฟางรู้สึกมูฟออนไม่ได้บ้างไหม

ภาพจำของแฟนคลับไม่ได้ struggle ขนาดนั้น แต่ตัวเราเองต่างหากที่รู้สึกว่าการเป็นเฟย์ ฟาง แก้ว คือคอมฟอร์ตโซนของเรามากๆ มันเป็นสิ่งที่เราทำแล้วสบายใจ พอจะต้องก้าวออกมาคนเดียว มันเหมือนเราต้องละทิ้งทุกอย่างที่เคยเป็นแล้วเริ่มใหม่จากศูนย์ เราไม่ได้อยากไปทำลายวัยเด็กของแฟนคลับ แต่เราแค่อยากทำให้เห็นว่าเราสามารถเติบโตไปพร้อมๆ กันได้ 

เรารู้สึกว่าการเป็นศิลปินเหมือนการเปลื้องผ้าต่อหน้าสาธารณชน นึกออกไหม เหมือนเราต้องจริงใจกับแฟนเพลงมากที่สุด

แล้วตัวตนที่ฟางอยากสื่อสารกับคนฟังอย่างจริงใจเป็นยังไง

ตอนแรกเราตั้งใจไว้ว่าจะไม่เป็นสไตล์เดิมเด็ดขาด แต่สุดท้ายพอมาถามความชอบจริงๆ มันก็ยังมีความกามิกาเซ่อยู่ในบางจุด ไม่ว่าจะเป็นการร้องหรือองค์ประกอบอื่นๆ เพราะกามิกาเซ่ไม่ได้เป็นแค่ส่วนหนึ่งของชีวิตเรา แต่เหมือนเป็นดีเอ็นเอของเราที่ถูกหล่อหลอมขึ้น เพราะฉะนั้นเพลงใหม่ก็จะเบลนด์ระหว่างฟางที่ทุกคนรู้จัก และเปิดเฉดด้านที่คนทั่วไปไม่รู้ให้ได้เห็น 

เพลงยังเป็นแนวป๊อปอยู่ แต่อย่าง Honey Honey จะมีความเป็นอาร์แอนด์บีเพิ่มเข้ามา มีเครื่องเสียงที่เป็นเสียงซินธ์ เครื่องเสียงสังเคราะห์สมัยใหม่เพิ่มให้บีตสนุกขึ้น ด้านเนื้อหาก็โตขึ้น อย่างเพลงนี้ก็พูดถึงเรื่องการแอบรักของผู้หญิงสมัยใหม่ แต่ก่อนผู้หญิงอาจจะต้องรอให้ผู้ชายมาจีบ แต่สมัยนี้เราแค่ส่งสัญญาณว่าเราชอบนะ แต่ไม่จีบก่อนหรอก เป็นผู้หญิงที่มีชั้นเชิงมากขึ้น

มีคอมเมนต์ในอินเทอร์เน็ตเยอะมากบอกว่าคุณเป็นสาวหวาน แล้วจริงๆ ฟางเป็นสาวหวานไหม

ถ้าถามฟาง ฟางไม่รู้สึกว่าตัวเองหวานขนาดนั้น อาจจะด้วยลุคหรือองค์ประกอบต่างๆ ถ้าเทียบกับคนอื่นในวง การแต่งตัวใดๆ อาจดูหวาน แต่มุมที่ไม่หวานมันก็มี 

ถ้านิยามตัวเองได้ ฟางจะนิยามว่ายังไง

เป็นผู้หญิงซับซ้อนแล้วกัน (หัวเราะ) เราคิดว่าคนหนึ่งคนมันไม่ได้มีแค่ด้านเดียว นอกเหนือจากความหวานก็มีด้านอื่นให้ทุกคนติดตามด้วย มีหลายมุมค่ะ เชิญทำความรู้จัก (ยิ้ม)

ตอนทำเพลง Honey Honey เสร็จ ได้ส่งให้เฟย์กับแก้วฟังด้วยหรือเปล่า

จริงๆ ส่งให้ดูตอนเอ็มวีเสร็จเลย แต่ก่อนหน้านั้นก็มีถามบ้าง เพราะเฟย์อยู่ที่บ้านเดียวกัน เวลาฟางดูงานเฟย์ก็ต้องได้ยินอยู่แล้ว พอเอ็มวีออกเราก็ซาวนด์เสียงเพื่อนดู ทุกคนก็บอกว่าเพลงดูเป็นเราดี เอ็มวีมีหลายลุค นำเสนอเราในหลายๆ แง่มุม

พอได้ก้าวมาเป็นศิลปินเดี่ยว ฟางได้เรียนรู้อะไรใหม่ๆ บ้าง ฟาง เฟย์ฟางแก้ว

ในการทำงานเรารู้เยอะมาก เพราะเราไม่เคยลงไปถึงกระบวนการทำเพลง ทำให้รู้สึกโตขึ้น อีกเรื่องคือต้องมีความรับผิดชอบต่อผลงานของเรามากขึ้น ถ้าดีมันก็ไม่มีคนมาดีร่วม แต่ถ้าแย่มันก็ไม่มีใครมาหารร่วมเหมือนกัน (หัวเราะ) ที่ผ่านมาเราต้องถามคนอื่นตลอดว่าแบบไหนดี แบบไหนไม่ดี แต่ตอนนี้เราต้องตัดสินใจด้วยตัวเอง เราจะต้องรับให้ได้กับทุกการตอบรับในสิ่งที่เราทำ

แล้วนอกเหนือจากพาร์ตการทำงาน ปกติฟางเป็นคนชอบตัดสินใจไหม ฟาง เฟย์ฟางแก้ว

ไม่ชอบเลย (หัวเราะ) เราเป็นคนสบายๆ ในพาร์ตการใช้ชีวิต แต่การทำงานมันไม่ควรจะเป็นอย่างนั้น เราสามารถ compromise กับชีวิตเราได้ แต่เราห้าม compromise กับคุณภาพของการทำงาน

เราจะรู้ได้ยังไงว่างานของเรามีคุณภาพแล้ว มีเกณฑ์วัดไหม ฟาง เฟย์ฟางแก้ว

มันอาจจะไม่ได้มีเกณฑ์ที่แน่ชัดว่าอะไรดีหรือไม่ดี เหมือนศิลปินหลายคนที่รู้แค่ว่าชอบหรือไม่ชอบ เราอยากให้คนเห็นหรือไม่เห็น ถ้าเราเขินหรืออายกับตัวเองนั่นก็อาจเป็นงานที่ไม่ดีสำหรับตัวเรานะ ถึงแม้จะเป็นงานที่ได้รางวัลนั่นนู่นนี่ แต่สุดท้ายถ้ามันไม่ใช่งานที่ศิลปินคนนั้นรู้สึกภาคภูมิใจหรือรู้สึกว่าเป็นงานของเขาจริงๆ มันก็อาจเป็นงานที่ไม่ดีสำหรับตัวเราก็ได้

สุดท้ายแล้วเพลงก็เหมือนเป็นการแสดงออกทางอารมณ์อย่างหนึ่ง มันต้องเป็นตัวเรา มันถึงจะสามารถสื่อสารได้

เท่าที่คุยกันมา ความจริงใจดูจะเป็นเรื่องที่ฟางให้ความสำคัญ การทำงานอย่างจริงใจกับตัวเองและทุกคนมีความหมายกับฟางยังไง

ฟางอาจจะโชคดีที่รู้ว่าตัวเองชอบอะไร ฟางก็เลยสามารถทำในสิ่งที่ตัวเองชอบได้ ซึ่งถ้าเราไม่จริงใจกับมันเราคงอยู่กับมันได้ไม่นาน คนที่เขาเสพงานเขาก็น่าจะรับรู้ได้ว่ามันจริงหรือไม่จริง ฟางทำงานโดยตั้งอยู่บนพื้นฐานว่ามันต้องเป็นความสบายใจของฟางและของทีมที่ทำงานร่วมกันด้วย เราไม่มองว่ามันคือสินค้า แต่คือการสร้างสรรค์ผลงานชิ้นหนึ่งที่เราใช้เวลากับมันนานมาก แล้วทำไมเราต้องใช้เวลาเป็นปีกับเพลงที่เราไม่ชอบ 

สิ่งที่เราในฐานะศิลปินจะทำได้คือตั้งใจทำผลงานให้ดีไม่ว่าจะเป็นเบื้องหน้าหรือเบื้องหลัง ส่วนเรื่องความชอบหรือเพลงจะดังไม่ดังมันอยู่นอกเหนือการควบคุมของเราอยู่แล้ว ถ้าเป้าหมายของเราคืออยากได้เพลงที่ดังที่สุด สุดท้ายถ้าไม่ดังแล้วเราเหลืออะไร มันไม่ได้เป็นเพลงที่เราชอบตั้งแต่ต้น สุดท้ายกลายเป็นว่าเราเฟลเหรอ มันไม่ใช่ มันต้องเริ่มจากสิ่งที่เราชอบแล้วอยากแชร์ความชอบให้ทุกคน ถ้ามีแค่คนหนึ่งคนชอบผลงานของเรา เราก็รู้สึกดีใจแล้ว 

จะพูดว่าขายวิญญาณมันก็ดูเกินจริงไป แต่มันคือเซนส์นั้น เราทำงานในวงการมานานพอที่จะรู้ว่าสิ่งที่เราทำมันต้องเป็นสิ่งที่เราอยากทำ ถ้าอีกสิบปีข้างหน้าเรามองย้อนกลับมาแล้วรู้สึกว่าไม่อยากเสิร์ชเจองานแบบนี้เลย หรือเราไม่อยากให้คนเห็นเราแบบนี้เลย แล้ววันนี้เราจะทำไปทำไม

The post การค้นหาตัวเองครั้งใหม่ในวัย 29 ปีของ ‘ฟาง ธนันต์ธรญ์’ สาว(เคย)หวานประจำวงเฟย์ ฟาง แก้ว appeared first on a day magazine.

ต้องเป็นคนแบบไหนชีวิตถึงจะมีความหมาย ทำอะไรตามอารมณ์บ้างโลกจะแตกหรือไง ในวันที่เราถูกคาดหวังให้เป็นทุกอย่างยกเว้นเป็นตัวเอง RINN ของ My Life As Ali Thomas จะทำหน้าที่เป็นเพลงปลุกใจ ท้าทายขนบชีวิตแบบเดิม เพราะ RINN เป็นเพลงที่ไม่มีแม้เรื่องราว

ปลดปล่อยตัวตนให้เป็นอิสระแล้วไปฟังเพลงนี้ในเวอร์ชั่น Live in a day กัน

The post My Life As Ali Thomas – RINN | Live in a day appeared first on a day magazine.

“It’s always about love. Because love is enough to hurt you, to make you sing”

เจ้าของประโยคด้านบนคือ พาย–กัญญภัค วุธรา นักร้องนักแต่งเพลงของวง My life as Ali Thomas วงดนตรีซึ่งมีสมาชิกหลักอีกสองคนคือ แร็ก–วิภาต เลิศปัญญา และ ตาว–วรรณพงศ์ แจงบำรุง

พายไม่ได้จู่ๆ ก็โยนคำคมภาษาอังกฤษใส่เรา แต่ระหว่างที่นั่งคุยกัน บทสนทนาพาเราไปถึงสิ่งที่ขับเคลื่อนให้พายจับปากกาเขียน นั่นคือความหลงใหลและความรัก ทั้งรักในความหมายของความสัมพันธ์ และรักในการงานของตัวเอง

สองสิ่งนี้เป็นสิ่งที่เธอซื่อสัตย์ด้วย และเป็นเหตุผลที่ทำให้วงดนตรีสัญชาติไทย แต่มีเนื้อเพลงเป็นภาษาอังกฤษนี้ เลือกที่จะไม่ประนีประนอมกับ ‘ตลาดเพลง’ หรือความต้องการของใครๆ นอกเหนือไปจากสมาชิกวงทั้ง 3 คน

ในบทสัมภาษณ์นี้ เราพูดคุยกันถึงอัลบั้มที่ 2 ของพวกเขา รวมไปถึงสีสันของดนตรีที่ไม่คุ้นหู ซึ่งเกิดจากความต้องการที่จะแต่งเติมเฉดใหม่ๆ ลงไปในจานสีที่เรียกว่าวงการดนตรีไทย แต่หากถามว่า My life as Ali Thomas อยากแบกเอาภารกิจนี้ไว้เป็นภาระติดตัวหรือไม่ เราทึกทักเอาเองว่าไม่ มันอาจเป็นเพียงความต้องการของคนที่อยากถางเส้นทางใหม่ของตัวเอง เพื่อตัวเอง และบอกกับโลกว่ามันมีพื้นที่นี้อยู่เท่านั้น

ฟังดูเป็นเรื่องโรแมนติก เราก็เลยถือโอกาสถามพายดูว่าเธอเป็นคนโรแมนติกไหม คำตอบที่ได้คงช่วยเล่าบุคลิกบางแบบของเธอและความหรรษาในการสัมภาษณ์ครั้งนี้ให้ผู้อ่านได้สัมผัสบ้าง

“มันแล้วแต่วันเว้ย เราไม่สามารถเหมาว่าตัวเองเป็นคนแบบนั้นได้ เพราะไม่ได้เป็นแบบนั้นทุกวัน”

คุณเคยให้สัมภาษณ์ว่ารู้สึกตื่นเต้นทุกครั้งเวลาที่อยู่บนเวที วันนี้เปลี่ยนไปไหม

ตาว : ก็ยังตื่นเต้นเหมือนเดิม เราตื่นเต้นตลอดไม่ว่าจะเป็นเวทีเล็ก เวทีใหญ่ หรือที่ไหนก็ตาม

แร็ก : อาจจะเป็นเพราะว่าสถานที่ที่เราไปมันไม่ซ้ำกันด้วย สำหรับเรามันคือการที่ต้องทำโชว์ออกมาให้ดีที่สุดอยู่เสมอ เราตื่นเต้นเพราะสิ่งนี้มากกว่า

การซ้อมมีผลไหม

พาย : มี ก็เลยตื่นเต้นเพราะไม่ค่อยได้ซ้อม (หัวเราะ) เอาจริงๆ พวกเราก็ซ้อมกันตลอดนะแต่บางครั้งมันเป็นเรื่องคิวด้วย เช่น ถ้ามีโชว์ในอีก 2 อาทิตย์ข้างหน้าแต่ในระหว่าง 2 อาทิตย์นั้นคิวเราไม่ตรงกันเลย เราก็อาจจะไม่ได้ซ้อม เจอกันอีกทีก็คือบนเวทีเลย มันก็จะตื่นเต้น

ตาว : นอกจากนี้ก็อาจจะเกี่ยวกับการที่เราเปลี่ยนลิสต์เพลงบ่อยแล้วก็ rearrange เพลงตัวเองเกือบทุกโชว์ 

พาย : คนที่เคยดูเราเล่นแล้วมาดูอีกรอบก็อาจจะไม่เหมือนเดิมเลยแม้ว่าจะเป็นเพลงเดิมก็ตาม

ทุกครั้งที่ rearrange เพลง ใครเป็นคนคอยดูว่ามันโอเคแล้วหรือยัง

พาย : ช่วยๆ กันดู แต่หลักๆ คือการทดสอบจริงบนเวที บางทีตอนซ้อมเราอาจจะรู้สึกว่าเฮ้ย เจ๋งว่ะ แต่พอเราเอาขึ้นไปเล่นบนเวทีแล้วฟีลมันไม่ได้ ความรู้สึกตอนเล่นไม่จูน พอลงมาก็พูดพร้อมกันว่าเออ ไม่เวิร์กว่ะ นี่ก็เป็นหนึ่งเหตุผลที่เราลองแก้ ลองปรับเปลี่ยนกันไปเรื่อยๆ ทุกโชว์

อัลบั้มใหม่ของวงมีความท้าทายและเรื่องเล่าแบบไหน 

พาย : ความท้าทายของอัลบั้มนี้คือการทำสิ่งที่เราไม่เคยได้ทำ มันมีหลายอย่างมากเลย เช่น เรื่องการเขียนเพลง เราก็ไม่ค่อยแน่ใจหรอกว่าโครงสร้างการเขียนเพลงอย่าง เวิร์ส ฮุก เวิร์ส แบบปกติมันป็นยังไงเพราะว่าเราไม่ค่อยได้เขียนเพลงในฟอร์มปกติขนาดนั้นอยู่แล้ว ซึ่งเราเข้าใจว่าจริงๆ แล้วท่อนฮุกมันคือก้อนที่ต้องทำหน้าที่ดึงดูดความสนใจของคน เราก็เลยคิดต่อว่ามีอย่างอื่นที่สามารถมาแทนท่อนฮุกได้ไหมโดยที่ยังมีฟังก์ชั่นดึงดูดคนฟังเหมือนเดิม จากนั้นเราเลยใช้คำถามที่มีต่อโครงสร้างของเพลงมาทำอัลบั้มนี้

จริงๆ มันอาจจะเหมือนเวลาเราอยากทำอาหารสักเมนูหนึ่งแต่เราแทนเนื้อสัตว์ด้วยเต้าหู้เพราะรู้สึกว่าเราเบื่อกับอะไรเดิมๆ รูปแบบเดิมๆ แล้วก็รู้สึกว่าทำไมไม่มีใครทำอะไรใหม่ๆ เลย เราเป็นคนขี้เบื่อแล้วก็หงุดหงิดด้วยว่าทำไมไม่มีใครทำอะไรใหม่ๆ

อะไรที่ทำให้วงอยากลองทำอะไรที่ต่างออกไป

พาย : คนชอบบอกว่าคนส่วนใหญ่เขาไม่ฟังอะไรแปลกๆ หรอก เราบอกว่าก็ใช่ แต่บางทีเขาอาจจะไม่ได้ฟังเพราะว่าเราทำให้เขาแค่นี้ เขาไม่มีตัวเลือก เราทำเพลงแบบนี้ออกมาไม่ใช่เพราะว่าไม่มีใครทำมาก่อนแต่เราอยากเพิ่มความหลากหลายในวงการเพลงไทยให้คนฟังมีตัวเลือกเพิ่มขึ้น  เพลงแบบที่เราได้ฟังบ่อยๆ อาจจะเป็นแนวที่ประสบความสำเร็จและทำเงินได้ ในขณะเดียวกันเราก็รู้สึกว่าวงการเพลงไทยควรจะมีอะไรมากกว่านั้น ควรจะมีความหลากหลายของแนวดนตรี ต่อให้จะไม่ดังก็ช่างแต่มันควรจะมีสีอื่นบ้าง 

ต้องยอมรับว่าวงดนตรีหลายวงไม่มีโอกาสทำในสิ่งที่เขาอยากทำขนาดนั้น ในเมื่อเรามีโอกาสพอจะได้ทำสิ่งที่อยากจะทำ เราควรจะทำให้กับวงที่ไม่ได้มีโอกาส เราเข้าใจว่ามันมีเรื่องของแฟนคลับหรือเงินทุนต่างๆ ด้วย ซึ่งในเมื่อเรายังพอมีต้นทุนเหล่านั้นและมีโอกาสได้ทำมันเป็นครั้งที่สอง เราก็เลยเลือกทำสิ่งที่ไม่เคยได้ทำดีกว่า

ได้ยินว่าเพลง RINN เป็นเพลงที่ ‘ปราศจากความหมาย’ นิยามนี้มันจริงไหมสำหรับวง

พาย : มันมีเรื่องที่จะสื่อสารออกไปนะแต่อาจจะไม่ตรงไปตรงมาเท่าไหร่ สำหรับเราเพลงนี้เป็นเหมือนเวลาที่คนมาถามเราว่า “ทำไมต้องทำอย่างนี้” “ทำไมต้องเป็นอย่างนั้น” เราก็จะคิดว่า แล้วทำไมเราต้องเป็นอย่างที่คุณอยากให้เราเป็นล่ะ

Rinn อาจจะเป็นอารมณ์นั้น คือมีความขบถอยู่ในเพลง Like I’m crazy, but who cares? คือจริงๆ ความหมายของมันอาจจะเป็นเรื่องของฮอร์โมนส์ ทำอะไรเพราะอยากทำเฉยๆ ไม่ได้คิดว่าเพราะอะไรถึงทำ ซึ่งพายคิดว่าความรู้สึกอะไรแบบนั้นมันก็เป็นสิ่งที่ดีนะ คือถ้ามีก็ควรจะเก็บไว้ แต่ถ้าไม่มีก็ควรที่จะมีบ้าง ฮอร์โมนตัวนี้ 

ฮอร์โมน RINN นี้มีที่มาที่ไปยังไง

พาย : มันเริ่มมาจากว่ามีแบรนด์หนึ่งมาจ้างเราให้ทำเพลงให้ ซึ่งตอนแรกเนื้อเพลงยังไม่ค่อยมีความหมายมาก เน้นความคูล แต่พอเอาไปให้เขาฟังเขาก็ยังไม่ชอบ เราก็โอเคไม่เป็นไร ก็เขียนเพลงใหม่ให้เขาแล้วเอาเพลงนั้นกลับมา 

เราแค่รู้สึกว่าเราไม่ต้องไปยัดเยียดหรือพยายามให้เขายอมรับสิ่งที่เขาไม่ชอบก็ได้ ทีนี้พอทำอัลบั้มก็เลยเอาเพลงนี้มาทำใหม่แล้วใส่เนื้อหาที่มีมุมมองและทัศนคติของเราลงไปเพิ่ม

RINN เป็นเพลงในอัลบั้มใหม่ที่เล่าถึงความขบถ เซนส์นี้ทำให้เพลงของวงดูมันส์ขึ้น ร็อกขึ้น ดุดันขึ้น นี่คือความท้าทายใหม่ๆ ที่พูดถึงด้วยมั้ย

พาย : ก็ใช่ พายคิดว่าเพลงมันก็มีหลายสี ที่ผ่านมาเราอาจจะไม่ค่อยทำเพลงสีนี้เท่าไหร่เลยอยากลองทำบ้าง ซึ่งถ้าได้ลองฟังอัลบั้มของเราก็จะพบว่ามีสีอื่นอีกมากมายที่คนฟังอาจจะไม่คุ้นชิน แต่ทั้งหมดก็ยังคงเป็นดนตรีสไตล์ในแบบของพวกเรา

ตาว : เหมือนอัลบั้มแรกมันจะมีปัจจัยหลายๆ อย่างที่ทำให้เรารู้สึกว่ายังไม่สุดเนอะ

พาย : พอเราได้ทำอัลบั้มที่ 2 อาจจะด้วยโปรดิวเซอร์ที่เขาซัพพอร์ตเราในทุกๆ แบบที่เราอยากเป็นก็เลยรู้สึกว่า fuck it! ก็ทำเลยดิ

พาแฟนเพลงของวงไปเจอสีใหม่ๆ บ้าง

พาย : ใช่ แต่ก็เพื่อตัวเราด้วย เราก็ไม่ได้ทำเพื่อเสิร์ฟคนดูขนาดนั้น อย่างที่บอกว่าพอเรามีโอกาสเป็นครั้งที่ 2 จะทำแบบเดิมทำไม อัลบั้มนี้จึงเหมือนการถามคนดูว่าเขาเห็นด้วยกับเราไหมมากกว่า 

นอกจากในส่วนของดนตรีแล้ว ส่วนของเนื้อหาเพลงล่ะ

พาย : ก็เป็นเรื่องความรักเหมือนเดิม เราจะเขียนเฉพาะเรื่องที่รู้หรือเคยสัมผัสมา เพราะเรารู้สึกว่าเราไม่ควรจะเขียนอะไรที่เราไม่รู้จักมัน ซึ่งส่วนใหญ่มันก็จะไม่พ้นเรื่องความรัก ความฝัน ฝันร้าย

พายรู้สึกว่าทุกเพลงบนโลก It’s always about love. Because love is enough to hurt you, to make you sing. คือเรื่องอื่นมันดูไม่ยิ่งใหญ่เท่าความรักอะ เพลงมันเลยถูกเขียนมาเพื่อความรัก

Exclusive with Pie : My life as a songwriter

พายเริ่มเขียนตั้งแต่เมื่อไหร่

พาย : เมื่อก่อนไม่ค่อยเขียนเท่าไหร่เพราะว่าเกลียดการเขียนมากแล้วก็ไม่ค่อยอ่านด้วย เมื่อก่อนเราจะทำอะไรที่ไม่เกี่ยวกับพวกวรรณกรรมหรืออะไรแบบนี้เลย เพราะว่าเป็นคนอ่านหนังสือได้แป๊บเดียว ชอบที่จะดูหนังฟังเพลงมากกว่า

แต่อาจเป็นเพราะว่าตอนเรียนมหา’ลัยเราอยู่กับเพื่อนนักเขียนที่อินกับวรรณกรรมหลายๆ แบบ เขาก็เลยพาเราเข้าไปให้ได้รู้จักกับโลกใบนั้นโดยที่เราไม่ต้องอ่านหนังสือเพราะเขาจะเล่าหรืออ่านให้ฟัง

เรารู้สึกว่าการที่คนเราสามารถบรรยายความในใจที่ดูลึกมากออกมาได้มันเจ๋งมาก เหมือนเราได้เห็นหรือเข้าไปอยู่ในจินตนาการของคนอื่นซึ่งเราไม่เคยไปได้ถึงจุดนี้เพราะไม่เคยอ่านไปถึงหน้าที่ 2 ความทึ่งอันนี้แหละที่น่าจะเป็นสิ่งที่ทำให้เราเริ่มเขียน บวกกับตอนนั้นเล่นดนตรีอยู่แล้วก็เลยเอาสองสิ่งนี้มาผสมกัน

พายเขียนเพลงออกมาจากประสบการณ์ของตัวเองหรือสิ่งที่สังเกตเอาจากคนอื่น

พาย : พายคิดว่าทุกอย่างมาจากตัวเรา สมมติเราสังเกตเห็นต้นไม้แล้วรู้สึกว่าสีมันเขียวจังเลยมันก็คือการเขียนจากตัวเราอยู่ดีเพราะว่าต้นไม้คือสิ่งที่เข้ามาสะท้อนอารมณ์ของเรา เราถึงบอกว่าไม่ว่าจะเป็นตัวเราหรือมาจากสิ่งที่เราสังเกตมันก็คือสิ่งเดียวกัน 

หรือบางครั้งเราเห็นผู้ชายกับผู้หญิงคู่หนึ่งแล้วรู้สึกว่าเขาดูเศร้าจังเลย แต่ความจริงแล้วเขาอาจจะไม่ได้ศร้าก็ได้ ทุกอย่างมันเกิดจากการรับรู้และมุมมองของเราเอง สมมติตอนนี้มีภูเขาไฟระเบิด เราอาจจะเขียนถึงมันว่ามันสวยงามจังเลย แบบนี้ก็ได้ เพราะมันก็คือสิ่งที่เป็นความรู้สึกของเรา เป็นตัวเรา เป็นสิ่งที่อยู่ในหัวเรา

เวลาอ่านเนื้อเพลงของพายให้ความรู้สึกเหมือนอ่านกวีสักบท นี่เป็นสิ่งที่ตั้งใจไว้อยู่แล้วไหม

พาย : ก็ไม่เชิงว่าเป็นกวีขนาดนั้นแต่เราคิดเสมอว่าเนื้อเพลงของเราจะต้องอ่านแล้วรับรู้ถึงความรู้สึกที่เราอยากสื่อได้โดยที่ไม่ต้องมีดนตรี เวลาเขียนพายเลยใช้วิธีว่า ถ้าเราอ่านแล้วให้ความรู้สึกแบบเดียวกับที่เราต้องการจะสื่อ ก็ถือว่าโอเค งานชิ้นนี้จบแล้ว

คุณใช้เวลาเขียนสักเพลงนานแค่ไหน

พาย : บางเพลงก็เร็วบางเพลงก็ช้า เพลงที่เขียนได้เร็วบางทีก็ลบไปเรื่อย เราลบเพลงตลอดเวลา บางครั้งเขียนเสร็จแล้วรู้สึกว่าเพลงนี้มันเจ๋งมากเลยแต่พอมาอีกวันหนึ่งกลับไปอ่านก็รู้สึกว่านี่เราเขียนอะไรลงไป ซึ่งพายเชื่อว่าถ้าอัลบั้มนี้ไม่มีเดดไลน์เราก็น่าจะยังเขียนๆ ลบๆ อยู่นั่นแหละ จนถึงวันสุดท้ายที่จะอัดเรายังอยากแก้อยู่เลย เหมือนแก้ไปเรื่อยๆ จนกว่าเราจะพอใจแต่ใจเรามันก็เปลี่ยนไปทุกวัน

เวลาแต่งเพลงพายมีเป้าหมายในการแต่งไหม เช่น แต่งเพื่อปลอบประโลมใจคนเศร้าหรือแต่งเพราะเป็นสิ่งที่อยากจะพูดถึง

พาย : แบบที่สอง คือแต่งเพราะว่ามันเป็นความรู้สึกหรืออารมณ์ของเราในตอนนั้น  ซึ่งเรารู้สึกว่าคนที่เขาชอบเพลงของเราหรือรู้สึกเชื่อมโยงกับเพลงนั้นๆ ได้เขาก็น่าจะกำลังอยู่ในความรู้สึกเดียวกับตอนที่เราเขียนเพลงออกมา

พอต้องเขียนเพลงเยอะขึ้น input ของพายมาจากที่ไหนบ้าง นอกจากเรื่องของตัวเองหรือเรื่องเล่าของเพื่อน

พาย : ก็มีอ่านหนังสือบ้างทีละ 2-3 หน้า ดูหนัง ฟังเพลง ไปเที่ยวก็ช่วยได้ มันก็มีเพลงหนึ่งที่เราเขียนได้ตอนไปเที่ยวเกาะกูด ทะเลมีอะไรให้เราเขียนถึงเยอะ ทั้งเรื่องความสวยงาม ความน่ากลัว ความลึก หรืออะไรต่างๆ เรารู้สึกว่าธรรมชาติมันมีอะไรให้เขียนถึงเยอะมาก

อย่างลมนี่ก็รู้สึกว่ามันเป็นอะไรที่สำคัญนะ สมมติว่าเรายืนอยู่บนระเบียง แล้วมีลมวูบหนึ่งพัดมาทำให้เรารู้สึกบางอย่าง ความรู้สึกวูบนั้นมันเป็นความรู้สึกที่เจ๋งมาก เราก็พยายามจะเอาความรู้สึกตอนที่ลมพัดไปเขียนใส่ในเพลง อยากจะถ่ายทอดความรู้สึกตรงนั้นออกมาเพื่อให้คนได้รับรู้ว่ามันคืออะไร นี่คือเป้าหมายในการเขียนเพลงของเรา อยากจะแชร์ให้คนได้เห็นหรือรู้สึกเหมือนกับที่เรารู้สึก อารมณ์เหมือนเด็กได้อวดของเล่นใหม่ให้เพื่อนดู

การทำงานของ My Life As Ali Thomas มีคำว่า target audience อยู่ในกระบวนการทำไหม

พาย : เยส Introvert! เพื่อนเราเอง จริงๆ เรารู้สึกว่ามนุษย์ไม่ได้มีความต่างกันขนาดนั้น เพราะลึกๆ แล้วเราก็มีความเหมือนกันอยู่ ซึ่งพายเชื่อว่าดนตรีของเรามันก็จะเข้าถึงคนที่เหมือนกันกับเรา

พายรู้สึกว่าการทำเพลงของเรามันเหมือนการหาเพื่อน แต่เป็นวิธีแบบลับๆ และเฉพาะตัวมาก ไม่ใช่ว่าเราแปะป้ายประกาศหาใครก็ได้มาเป็นเพื่อน แต่คนที่จะสามารถเป็นเพื่อนเราเท่านั้นถึงจะเข้าใจสิ่งที่เราส่งไป

แสดงว่ามันก็ไม่ใช่ target audience ในเชิงของมาร์เก็ตติ้งล่ะสิ

พาย : สิ่งหนึ่งที่เราคิดกันไว้ตั้งแต่ทำเพลงช่วงแรกๆ คือเราทั้ง 3 คนที่เป็นคนทำต้องชอบมันก่อน แล้วคนอื่นๆ ที่ชอบอะไรเหมือนกันคือสิ่งที่ตามมา ซึ่งมันก็เป็นเรื่องเซอร์ไพรส์เหมือนกันนะ ที่มีคนชอบเหมือนเราเยอะขนาดนี้

ตอนที่ทำวงเราก็ไม่ได้นึกถึงเรื่องแฟนเพลงอะไรขนาดนั้น แต่พอทำไปเรื่อยๆ เราก็ค้นพบว่าแฟนเพลงของเรามีความประหลาด แต่คงประหลาดคล้ายๆ พวกเราอะ ซึ่งเราก็ appreciate ในตัวเขา แล้วเขาก็ appreciate ในตัวเรา เหมือนมีอะไรที่สื่อถึงกันได้ 

มีครั้งหนึ่งที่แฟนเพลงเดินเข้ามาหาเราแล้วเขาก็ไม่พูดอะไรกับเราเลย แต่เขายกมือเราขึ้นมาแล้วก็เอาเข็มกลัดมาใส่มือเราแค่นั้น จำได้ว่าตอนนั้นมันเป็นเข็มกลัดลายเจ้าชายน้อย (The Little Prince) ซึ่งเราก็แบบ โอเค ได้เลย

ถามในฐานะคนเล่าเรื่อง เพลงที่ผ่านๆ มามีเพลงไหนที่เรากลับไปร้องแล้วรู้สึกเขินไหม

พาย : เป็นทุกเพลงเลย คือพอไปร้องแล้วอารมณ์มันไม่ได้แล้วอะ มันเหมือนเราเป็นคนละคนไปแล้ว คือแบบชีวิตอยู่ยากมากเลย แต่ก็ไม่เป็นไรเรายังหาทางที่ไปต่อกับมันได้อยู่

ไปต่อด้วยวิธีไหน

พาย : อย่างที่เล่าว่าวงเรา rearrange เพลงบ่อย ส่วนหนึ่งก็เพราะสาเหตุนี้ด้วย คือปรับเปลี่ยนวิธีเล่าเพื่อให้เข้ากับอารมณ์ของเราในทุกวันนี้ มันเหมือนมาเจอกันครึ่งทางน่ะ ว่าเราจำเป็นต้องร้องเพลงนี้นะ เพราะเราเชื่อว่ายังมีความอยากฟัง แต่เราก็ต้องแฮปปี้ที่จะร้องมันด้วย 

สุดท้ายแล้ว My Life As Ali Thomas เคยตั้งเป้าหมายไว้ไหมว่าอยากจะเป็นอะไรในเมืองไทย

พาย : เอาจริงเป้าหมายของเราก็คือการที่ได้ทำในสิ่งที่เราอยากทำ แค่นั้นเลย

The post My life as Ali Thomas วงที่โรแมนติกบางเวลาและเชื่อว่า ‘ความรักทำให้เจ็บปวดจนร่ำร้องมาเป็นเพลง’ appeared first on a day magazine.

จุดหมายปลายทางคือการพบปะพูดคุยกับ บัว–วรรณประภา ตุงคะสมิต หรือ Collagecanto ศิลปินผู้สร้างสรรค์ศิลปะด้วยการตัดและกรีดกระดาษให้เป็นลวดลายอันวิจิตรบรรจงจนเราต้องทึ่ง

ทั้งทึ่งในความสามารถและทึ่งในความอดทนของเธอ

นิทรรศการอันเป็นเหตุให้เราเดินทางมาพบเธอในครั้งนี้คือ Ticket to Ride ที่บัวหยิบจับเรื่องราวการเดินทางในชีวิตประจำวันอันธรรมดามากรีดเป็นลายต่างๆ บนตั๋วโดยสารสาธารณะ ตั้งแต่ตั๋วรถเมล์ เรือด่วน รถแท็กซี่ รถไฟ ไปจนถึงเครื่องบิน เพื่อเก็บบันทึกความทรงจำในช่วงเวลานั้นและเพื่อบอกว่าภายใต้ความธรรมดาสามัญเต็มไปด้วยแง่คิดและความรู้สึกอันมีค่า

ตั๋วเหล่านี้เป็นตั๋วเดินทางที่ใครๆ ก็ได้รับจนล้นกระเป๋าสตางค์อยู่บ่อยครั้ง แต่มันกลับเป็นตั๋วไม่กี่ใบที่ศิลปินผู้รักการอยู่บ้านจะมี ความสนุกของนิทรรศการครั้งนี้จึงเป็นการนำเรื่องราวของตั๋วแต่ละใบมาตีความเป็นลวดลาย และเชื่อมตั๋วที่อยู่ในช่วงเวลาใกล้เคียงกันให้ผู้ชมอย่างเราร่วมค้นหา

ย้อนกลับไปก่อนบัวจะกลายเป็นศิลปินนักตัดกระดาษมือฉมัง เธอคืออดีตกองบรรณาธิการ a team junior รุ่น 2 และนักวาดภาพประกอบ เมื่อมีเวลาเหลือจากงาน เธอลองวางดินสอและหันมาจับกรรไกรทำภาพคอลลาจโพสต์ลงในบล็อกส่วนตัวประกอบคำบรรยายสั้นๆ 3 บรรทัด (รูปแบบคล้ายๆ คอลัมน์กลอนเปล่าชื่อ Canto ที่เคยอยู่ในนิตยสาร a day)

เมื่อได้เห็นงานตัดกระดาษจากศิลปินต่างชาติที่ช่างสวยงามและทำง่าย เพียงมีอุปกรณ์ไม่กี่ชิ้น บัวจึงเริ่มตัดกระดาษเป็นลวดลายและผันตัวเป็นศิลปินนักตัดกระดาษจนถึงวันนี้

งานของบัวแตกหน่อ ต่อยอดไปหลากหลาย ทั้งชิ้นงานชื่อ Artquarium ที่เธอตัดกระดาษเป็นลวดลายใต้บาดาลและนำไปติดตั้งใต้น้ำจริงๆ, งาน A Lacy Christmas ที่ทำตอนเป็นศิลปินในพำนักของโรงแรมเพนนินซูลา รวมถึงยังได้รับรางวัลการันตีความสร้างสรรค์อย่างรางวัล Gold จาก Cannes Lions 2016

และล่าสุดคือนิทรรศการ Ticket to Ride ที่เป็นเหมือนไดอารีการเดินทางของบัว

ทำไมเราถึงควรได้อ่านไดอารีแสนละเอียดลออเล่มนี้

หยิบของแทนใจหรือตั๋วโดยสารสักใบที่คุณมี แล้วเดินทางไปกับเธอกัน

เส้นทางสายธรรมดาที่พิเศษ

ก่อนก้าวเท้าเข้าสู่ห้องนิทรรศการสีขาวขนาดย่อม เราคิดภาพว่า ‘ตั๋ว’ ที่บัวนำมาสร้างงานจะต้องเป็นตั๋วเดินทางหลากร้อยหลายพันประเทศที่เธอเก็บสะสม

ผิดคาด

“เราไม่ใช่มนุษย์เดินทางแต่เป็นคนชอบอยู่บ้านจนเรียกว่าหมาเฝ้าบ้านก็ยังได้” บัวสารภาพ “เราอาจไปเที่ยวบ้างแต่ไม่ใช่ทริปใหญ่โต ส่วนใหญ่เป็นการเดินทางไปโรงพยาบาล ไปเรียน ไปทำงาน กลับบ้าน ถ้าเปรียบชีวิตเราเป็นซีรีส์ มันคงเป็น slice of life ที่ไม่ได้มีเรื่องราวพิเศษ

“เวลาไปไหนมาไหน เราจะเก็บสะสมของกระจุกกระจิกที่ชอบและเสียบไว้ในสมุด ตั๋วเดินทางเป็นหนึ่งสิ่งที่เราชอบเก็บโดยเฉพาะตั๋วจากรถแปลกๆ ที่ไม่ค่อยได้ขึ้น ตั๋วแต่ละใบทำให้เรานึกถึงช่วงเวลานั้นว่าเจออะไรมาบ้างซึ่งไม่ได้เป็นเรื่องพิเศษ ไม่หวือหวา แต่บางความทรงจำมันชัด บางความทรงจำสนุก และบางความทรงจำก็เฉยๆ”

บัวเกริ่นนำให้ผู้ร่วมทริปอย่างเราฟัง ก่อนพาไปที่แท่นสีขาวตรงหน้า บรรจงเปิดกล่องสีดำที่บรรจุตั๋วโดยสารชุดแรกที่เธอกรีดและตัด

“เราเริ่มตัดตั๋วเมื่อประมาณ 2-3 ปีที่แล้ว ตั๋วรถเมล์ชุดนี้เป็นชุดแรกที่นำมาตัดเพราะอยากทดลองตัดวัสดุอื่น บวกกับเราชอบตัดงานชิ้นเล็กๆ เลยคิดว่าถ้าเอาตั๋วมาตัดก็น่าจะดีนะ เผอิญคุณบี (วรวุฒิ สัจจะปรเมษฐ) เจ้าของ VS Gallery เห็นเข้าจึงคิดว่าน่าจะต่อยอดได้”

ตั๋วชุดนี้คือจุดเริ่มต้นของ Ticket to Ride ถึงอย่างนั้นบัวก็บอกว่าเพราะเป็นชุดทดลอง ตั๋วในกล่องใบนี้จึงอาจไม่มีเรื่องราวที่น่าจดจำนัก แต่ใต้คำว่า “ไม่มีอะไรน่าจดจำ” ก็ยังมีเรื่องราวบางอย่าง เห็นได้จากคำอธิบายใต้กล่องบรรจุตั๋วที่ระบุสายรถเมล์ที่บัวขึ้น กิจกรรมที่เธอทำตลอดเส้นทาง อย่างการแวะกินไอศครีมที่ตลาด วาร์ปไปที่หอสมุดแห่งชาติ ระหว่างไป-กลับไปรษณีย์และบ้านขณะกิจการขายของออนไลน์กำลังไปได้ดี

จากตั๋วใบแรก เธอพาเราขยับมาที่ใบที่สอง สาม และสี่ และจากที่ตัดโดยไม่มีเรื่องราว บัวก็เริ่มมีเรื่องเล่าให้เราฟัง เช่น ตั๋วรถเมล์ใบนี้ที่บัวได้มาสมัยเรียนมหาวิทยาลัย เป็นช่วงที่เธอต้องขึ้นรถสาธารณะหลังอาศัยรถของครอบครัวไปเรียนมาตลอด 

“ตอนแรกตั้งใจว่าจะตัดแค่ใบเดียวแต่รู้สึกว่ามันโล่งไปและเล่าเรื่องได้ไม่หมด เลยตัดลายใบไม้ที่เราเห็นเวลานั่งรถ ตัดพื้นหลังเป็นเส้นตรงๆ ที่ไม่ซับซ้อนเหมือนสายรถเมล์ที่ถ้าเปิดแผนที่ในมือถือก็จะเห็นว่าชีวิตก็วนเวียนแค่นี้ จากบ้านไปมหาวิทยาลัย”

ตั๋วบางใบเป็นใบที่ใครๆ ก็มี แต่เธอกลับเก็บและนำมาสร้างผลงานเพราะเป็นตั๋วจากการโดยสารที่เธอไม่ค่อยได้ใช้บริการ อย่างตั๋วเรือด่วนตรงหน้าที่บัวเล่าอย่างตื่นเต้นให้ฟังว่าไม่ค่อยได้นั่งทั้งที่ชอบเดินทางทางน้ำเอามากๆ เมื่อมีโอกาสเธอจึงไม่พลาดเก็บตั๋วใบนี้ลงสมุดบันทึก

“การอยู่ใกล้น้ำให้ความรู้สึกเหมือนได้บำบัด เราได้โดนลม เห็นน้ำ เห็นวิว ตั๋วใบนี้จึงออกมาเป็นลายน้ำ มีดอกไม้อะไรไม่รู้ที่ผุดขึ้นมา เรารู้สึกว่ามันคือตัวแทนชีวิต คล้ายเป็นบัวกลายพันธุ์ที่เรียนจากสาขาหนึ่งแต่ไปทำงานอีกอย่างหนึ่งซึ่งเราคิดได้ตอนมานั่งทำงานนี้แหละ”

ขณะที่บางใบเก็บความรู้สึกสนุกสนาน สุขใจ หรือสงบ บางใบก็ผสมปนเปด้วยความรู้สึกหลากหลายจนอธิบายไม่ได้ว่ารู้สึกยังไงกันแน่ อย่างตั๋วรถเมล์ตรงหน้าที่บัวเล่าว่าเป็นตั๋วที่เธอนั่งไปโรงพยาบาลเพื่อไปพบหมอเรื่องปัญหาเกี่ยวกับมดลูก

“เราว่าเราไม่ได้ป่วยหนักขนาดนั้นแต่บรรยากาศโรงพยาบาลที่ทุกคนป่วยกันหมดทำให้เรารู้สึกว่าฉันป่วยนะ ตอนกลับบ้านเลยนั่งรถเมล์เพราะมีลมพัดให้เราได้หายใจ ทำให้รู้สึกดีขึ้นบ้างหลังจากหาหมอ

“พอมองย้อนกลับไปเรากลับไม่รู้สึกว่ามันเศร้า แต่เป็นช่วงหนึ่งของชีวิตที่ อ๋อ ตอนนั้นร่างกายเราเป็นแบบนี้ มันส่งผลต่อจิตใจเราแบบนี้ และคิดว่าชีวิตไม่มีอะไรแน่นอน วันนี้เราแข็งแรงแต่พรุ่งนี้อาจป่วยก็ได้” บัวเล่าถึงเหตุการณ์ครั้งนั้นให้ฟังแล้วชวนให้ดูลายลูกไม้ที่หยิบมาใช้เพื่อให้เข้ากับความเป็นผู้หญิงและลายใบไม้ที่เธอเห็นจากการนั่งรถเมล์กลับบ้าน

ถ้าเห็นตั๋วหลายๆ ใบของบัวก็ต้องบอกได้ว่าเธอเป็นคนคลั่งไคล้ลายลูกไม้ เพราะแทบไม่มีใบใดที่ขาดลายนี้ไปเลย และความชอบลายลูกไม้ก็เป็นเรื่องที่เธอตกตะกอนได้จากนิทรรศการนี้ด้วย

เดินทางในประเทศได้สักพัก บัวพาเราลัดฟ้าไปประเทศญี่ปุ่นซึ่งไม่ใช่ประเทศแรกและประเทศเดียวที่เธอเดินทางแต่เป็นประเทศที่เธอชอบที่สุด 

“ญี่ปุ่นเป็นประเทศที่เราไปแล้วได้เก็บของเยอะดี กระดาษก็สวย ศิลปะก็ดี อย่างตั๋วสีเขียวเป็นตั๋วรถไฟไปคิวชู ความพิเศษของรถไฟคือเป็นรถส่องนกกระเต็นแต่เรากลับสนใจแต่ลายไม้ในขบวน พยายามเอาตัวเองไปอยู่ทุกที่เพื่อนั่งดูลายไม้ เลยตัดตั๋วใบนี้เป็นลายไม้ที่เราเห็น ส่วนตั๋วสีชมพูคือตั๋วที่ไปฮาโกเนะเพื่อไปดูใบแปะก๊วยสีแดง ตอนที่ไปเที่ยวมันยังแดงแค่ข้างเดียว (หัวเราะ) แต่เราไม่ได้ใส่ใจเพราะชอบที่ได้กินขนม ดูนู่นดูนี่ รับอากาศเย็นไปเพลินๆ”

ตลอดทริปสั้นๆ ในการดูนิทรรศการ บัวย้ำหลายรอบว่าเรื่องราวของเธอช่างแสนธรรมดา แต่เพราะความธรรมดาที่ว่าเธอกลับตกหลุมรักซ้ำแล้วซ้ำเล่า

“เราเป็นคนชอบเรื่องธรรมดาๆ แต่ความธรรมดานั้นมันทำให้เรานึกถึงช่วงเวลาหรือรู้สึกอะไรบางอย่าง ตอนนี้เราอาจมีเรื่องไม่สบายใจ เรื่องน่าปวดหัว แต่พอนึกย้อนกลับไปก็ได้รู้ว่าตอนนั้นเราสนุก มีความสุข หรืออาจไม่มีความสุขแต่รู้แล้วว่ามันเคยมีสิ่งนี้เกิดขึ้น”

ตั๋วเดินทางไม่จำกัดแบบ

หลังเก็บตั๋วเดินทางของบัวครบทุกใบ เธอพาขึ้นไปยังส่วนที่สองของนิทรรศการที่มีพื้นที่ทำงานและพื้นที่เก็บของสะสมชนิดอื่นของเธอเรียงรายอยู่

บัวพาชมพื้นที่ทำงานขนาดย่อมที่จำลองขึ้น บนแท่นสีขาวบรรจุด้วยอุปกรณ์ทำงานต่างๆ ไม่ว่าจะใบมีดหลายสิบใบที่เธอใช้ในการทำงานครั้งหนึ่งๆ แผ่นรองตัด กระดาษที่ตัดพลาด ดราฟต์ที่หนึ่ง สอง สาม และสี่ รวมถึงดอกไม้แห้งช่อน้อยที่เพื่อนของเธอสั่งมาให้

ถัดมาที่แท่นของสะสมสารพัดแบบ บัวพาเราไปชม scrapbook บันทึกการเดินทางเล่มเหมาะมือ ในนั้นมีรูปฟิล์มสมัยเรียนมหาวิทยาลัย รูปภาพที่เพื่อนของเธอวาดให้ แก้วน้ำใส่เหล้าบ๊วยบนขบวนรถไฟที่เธอมองว่ามันช่างน่ารัก ตั๋วคอนเสิร์ตวงที่แสดงได้เหมือน The Beatles สุดๆ ใบเสร็จร้านขนมแสนอร่อย กระทั่งใบนัดคุณหมอที่โรงพยาบาล

ทุกสิ่งทุกอย่าง บัวบอกว่าไม่ต่างจากตั๋วเดินทางสู่ความทรงจำ

“สิ่งเหล่านี้ก็ไม่ต่างจากตั๋วนั่นแหละ หรือกระทั่งบล็อกที่เราเคยทำสมัยแรกๆ ที่เริ่มตัดกระดาษก็เหมือนตั๋วเดินทางทั้งสิ้น มันเป็นของสัพเพเหระที่เราเก็บไว้และชอบย้อนกลับไปดู ย้อนกลับไปอ่านใหม่ คล้ายเวลาถ่ายรูปแล้วนั่งดูว่ารูปนี้ถ่ายตอนไหน ใช้ฟิล์มอะไร ไปกับใคร ทำกล้องหายตอนไหน ทุกอย่างเป็นตั๋วได้หมด”

เพราะชีวิตคือการเดินทาง ไม่ใช่จุดหมาย

ทริปสั้นๆ ของเราใกล้จบลง แต่ทริปของบัวยังคงดำเนินต่อ

“เวลาเดินทางเราไม่ได้คิดถึงปลายทางมากนัก การไปถึงจุดหมายมันก็ดีแต่บางทีเราคิดว่าระหว่างทางมันสนุก สังเกตว่าเราจะจำเรื่องราวระหว่างทางได้มากกว่า แต่คนจะตีความยังไงก็ไม่สำคัญเพราะการเดินทางของแต่ละคนไม่เหมือนกัน 

“ต่อให้เราไม่ค่อยได้เดินทางแต่เราเชื่อว่ามนุษย์ต้องเคลื่อนย้าย ถึงเราจะเป็นคนติดบ้าน ขี้เกียจขนาดไหน ชอบอยู่ในห้องมากๆ ก็ต้องออกเดินทางเพื่อเจออะไรบางอย่าง

“การเดินทางที่เราหยิบมาในนิทรรศการครั้งนี้เป็นเพียงช่วงหนึ่งของชีวิตและมันยังไม่สิ้นสุดง่ายๆ เดี๋ยวเราก็ต้องไปนั่งรถเมล์อีก ถึงไม่ได้จัดนิทรรศการแบบนี้แต่เรายังสนุกกับการหยิบมาทำงาน เพราะเราไม่ใช่คนจดไดอารี ไม่พกกล้องถ่ายรูป พอกลับมาดูตั๋วและได้คิดว่าจะตัดยังไงเลยทำให้เราได้รีไรต์สิ่งที่เจออีกรอบ ได้กลับไปสร้างสิ่งใหม่จากสิ่งเดิมจนทำให้เรารู้สึกว่าเราเห็นภาพตอนนั้นชัดขึ้น

“ถ้าคนมาดูแล้วอยากเดินทางมันคงมหัศจรรย์มาก (หัวเราะ) นิทรรศการครั้งนี้จึงเหมือนเราได้แง้มชีวิตช่วงหนึ่งของเราให้คนชมแบบเงียบๆ มากกว่า ถ้าเขารู้สึกเชื่อมโยงกับตั๋วสักใบของเรา หรืออาจอยากลองเก็บของเล็กๆ น้อยๆ เราก็ดีใจแล้ว” บัวปิดท้ายทริปสั้นๆ ของเราลงเพียงเท่านี้แล้วอวยพรให้โชคดีเมื่อเดินทางกลับ

น่าเสียดายที่วันนี้ไม่มีตั๋วเดินทางจากรถเมล์หรือเรือด่วนให้เก็บ แต่อย่างน้อยรูปภาพนิทรรศการที่เราถ่ายเก็บไว้ก็คงเป็นตั๋วเดินทางสำหรับวันนี้ได้แล้ว

นิทรรศการ Ticket to Ride จัดขึ้นที่ VS Gallery ตั้งแต่วันที่ 17 ธันวาคม 2563 – 13 กุมภาพันธ์ 2564 

The post Ticket to Ride นิทรรศการตั๋วเดินทางฉลุลายที่ทำให้เส้นทางที่จำเจน่าจดจำ appeared first on a day magazine.

ใครคือ ‘ฉัน’ และใครคือ ‘คุณ’

เมื่ออ่านคำอธิบายงาน เราพอจะเข้าใจมากขึ้นว่า ‘ฉัน’ คือคำเรียกแทนผู้ลี้ภัยที่อาศัยอยู่บริเวณกรุงเทพฯ และปริมณฑล ถ้าเช่นนั้นแล้วคงไม่ยากที่จะเดาต่อว่า ‘คุณ’ นั้นหมายถึงคนเมืองนั่นเอง

‘ฉันไม่ได้รับอนุญาตให้อยู่ในโลกความจริงของคุณ’ หรือ I am not allowed to live in your reality คือนิทรรศการศิลปะร่วมสมัยที่เลือกใช้เทคโนโลยีภาพเสมือน (Virtual Reality: VR) เป็นสื่อกลางในการพาผู้ชมเข้าไปเรียนรู้โลกอีกใบของผู้ลี้ภัยซึ่งอาศัยอยู่ในเมืองเช่นกัน ด้วยความหวังว่าผลงานอาจช่วยสร้างความเข้าใจที่มากขึ้นระหว่างคนในสังคมและผู้ลี้ภัย และตั้งคำถามกับการมองเห็นของทุกคน

“เราไม่ได้ตั้งใจพูดถึงผู้ลี้ภัยโดยตรง แต่กำลังตั้งคำถามถึงการรับรู้และโลกความจริงของคุณ เราอยากให้คนได้ย้อนถามตัวเองว่าคุณประกอบสร้างโลกความจริงของตัวเองด้วยอะไรบ้าง” จิรวัฒน์ เอื้อสังคมเศรษฐ์ อธิบายให้เราฟังอย่างตั้งใจในฐานะศิลปินเจ้าของนิทรรศการครั้งนี้ นอกจากเป็นศิลปิน เขายังเป็นอาจารย์ประจำคณะเทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร มหาวิทยาลัยศิลปากร ผู้เชี่ยวชาญด้านงานสารคดีและการผลิตสื่อวีดิทัศน์รูปแบบต่างๆ ด้วย

หลังจากที่เดินสำรวจพื้นที่ของนิทรรศการครบหนึ่งรอบ เราสัมผัสได้ถึงความตั้งใจของจิรวัฒน์ที่อยากจะดึงตัวผู้ชมให้ถอยออกมามอง ‘โลกความจริง’ ใบนี้ที่เราอาศัยอยู่ทุกเมื่อเชื่อวัน ตั้งคำถามกับมัน และมองเห็นแง่มุมเล็กๆ ที่กำลังรอการเปลี่ยนแปลง

มนุษย์ล่องหน

ย้อนกลับไปสมัยเรียนปริญญาตรี ความสนใจด้านสังคมและการเมืองเป็นต้นทุนที่ทำให้จิรวัฒน์เลือกเรียนคณะโบราณคดีเพื่อคลุกคลีกับเรื่องราวสังคมมนุษย์จากอดีตจวบจนปัจจุบัน ควบคู่ไปกับการเสพงานศิลปะ ภาพยนตร์ และวิดีโออาร์ตต่างๆ เมื่อต้องเลือกสาขาวิชาในระดับปริญญาโท สาขา experimental film ที่ Kingston University London ประเทศอังกฤษ จึงเป็นจุดหมาย

ถ้าการเลือกครั้งนั้นคือการทดลอง ผลที่ออกมาน่าจะเรียกว่าประสบความสำเร็จ เพราะคอร์สเรียนที่ว่าจุดประกายให้เขาเห็นวิธีผสานความสนใจในสังคม การเมือง และศิลปะ เข้าด้วยกันอย่างลงตัว 

“วันที่ผมเข้าไปเรียนศิลปะทำให้ผมค้นพบว่า นอกจากงานวิดีโอที่เราชอบ โลกของศิลปะยังมีเครื่องมือต่างๆ อยู่เต็มไปหมด และถ้าเรามองฟอร์มของศิลปะเป็นแค่เครื่องมือ นั่นหมายความว่าเราสามารถเลือกใช้เทคนิคอะไรก็ได้เพื่อรับใช้แนวคิดของเรา”

นับแต่นั้นจิรวัฒน์จึงเริ่มนำศิลปะรูปแบบต่างๆ มาผสมกับความอินในประเด็นทางสังคม​จนเกิดเป็นผลงานศิลปะเข้มข้น​ เช่น ครั้งที่เขาลงไปคลุกคลีกับครอบครัวและคนใกล้ชิดของคนที่ถูกอุ้มหายและพัฒนาเป็น This Is Not A Political Act นิทรรศการภาพถ่ายที่เล่าเรื่องการอุ้มหายได้อย่างสั่นสะเทือน

มาครั้งนี้จิรวัฒน์ใช้ความสนใจประเด็นผู้ลี้ภัยเป็นจุดเริ่มต้น เขาทำรีเสิร์ชเกี่ยวกับผู้ลี้ภัยในโลกก่อนลงลึกไปทำความเข้าใจปัญหาของผู้ลี้ภัยในกรุงเทพฯ และปริมณฑล ด้วยการติดตามเจ้าหน้าที่องค์กรเกี่ยวกับสิทธิมนุษยชนไปเจอผู้ลี้ภัยหลากชนชาติ หลายที่มา หลายครั้งที่เขาได้ฟังเรื่องราวสะเทือนใจ และมีบางครั้งที่เขาไม่ได้จบกระบวนการที่บทสนทนาแต่ยังต่อยอดไปยังการทำงานศิลปะร่วมกัน

หลังจากเดินทางไปเจอผู้ลี้ภัยนับสิบ ปัญหาหนึ่งที่เขาพบคือแม้ว่าผู้ลี้ภัยจะอาศัยอยู่ในเมืองเดียวกันกับเรา แต่พวกเขาแทบมีสถานะ ‘ล่องหน’ น้อยคนที่จะรับรู้ถึงการมีอยู่ หรือถึงรู้ก็มองว่าพวกเขาเป็น ‘คนอื่น’ ทำให้การเคลื่อนไหวเรื่องสิทธิผู้ลี้ภัยเป็นไปได้ยาก เพราะถ้ามองไม่เห็นแม้การมีอยู่จะตระหนักรู้ถึงปัญหาของพวกเขาได้ยังไง

แต่ก่อนจะว่ากันถึงปัญหา จิรวัฒน์เริ่มต้นจากการเล่าวิธีที่ทำให้ทุกคนมองเห็นผู้ลี้ภัยในเมืองก่อน ด้วยการใช้เทคนิค Virtual Reality (VR) คือการจำลองสภาพแวดล้อมเสมือนจริง และ Augmented Reality (AR) หรือการจำลองวัตถุเสมือนจริงเข้าไปอยู่ในสภาพแวดล้อมจริงเพื่อทำหน้าที่เชิงสัญญะ สะท้อนถึงโลกคู่ขนานที่ผู้ลี้ภัยอาศัยอยู่

“ผมคิดว่าเราต้องมีวิธีการทำให้คนในสังคมมองเห็นผู้ลี้ภัย ไม่ใช่แค่เจอกันในทางกายภาพ แต่เราอยากให้คนรับรู้ถึงความเป็นมนุษย์ของพวกเขา การใช้ VR จึงตอบโจทย์เรื่องการสร้างโลกเสมือน เป็นอุปกรณ์ที่เชื่อมโลกของคนเมืองเข้ากับโลกของผู้ลี้ภัย”

เก้าอี้ 6 ตัว / ผู้ลี้ภัย 3 คน

บริเวณโถงกลาง ชั้น 1 ของหอศิลปกรุงเทพฯ คือสถานที่จัดแสดงนิทรรศการครั้งนี้ พื้นที่ลานโล่งถูกจัดวางและออกแบบอย่างเรียบง่าย ขณะเดียวกันก็สื่อสารออกมาอย่างทรงพลัง 

สิ่งแรกที่สะดุดตาเราคือเก้าอี้ไม้จำนวน 3 คู่ วางหันหน้าเข้าหากัน ฟากหนึ่งติดตั้งชุดอุปกรณ์ VR ให้ผู้เข้าชมผลัดเปลี่ยนหมุนเวียนเข้าไปชม ในขณะที่อีกฟากเป็นเพียงเก้าอี้ว่างเปล่า

เมื่อเรานั่งบนเก้าอี้พร้อมกับสวมแว่น VR ภาพแทนผู้ลี้ภัยคนหนึ่งก็ปรากฏขึ้นบนเก้าอี้ตรงหน้า ทำหน้าที่บอกเล่าประสบการณ์ ความคิด และความรู้สึกของเขาในฐานะคนคนหนึ่ง ที่พิเศษคือเก้าอี้แต่ละตัวนั้นเล่าเรื่องราวของผู้ลี้ภัยคนละคนที่ต่างอายุ เชื้อชาติ และเหตุผลที่ต้องจากบ้านเกิด แม้ใช้เวลานั่งดูเพียงไม่กี่นาที เราก็ดำดิ่งเข้าสู่มิติคู่ขนานของพวกเขาได้เต็มตัว

“ตอนที่ศึกษาปรากฏการณ์เกี่ยวกับผู้ลี้ภัยในเมือง เราได้เจอเด็กชาวเวียดนามที่ต้องเผชิญกับความขัดแย้งทางศาสนา เจอคุณแม่ชาวโซมาเลียที่เจอปัญหาสงครามชนเผ่า เจอคนจีนที่ต้องเผชิญกับภัยความขัดแย้งทางการเมือง ทั้งที่ตัวเขาเรียนปริญญาเอกอยู่อังกฤษแต่ก็พยายามช่วยเหลือคนที่ตกเป็นเหยื่อของรัฐบาลท้องถิ่นในจีน”

จากเรื่องราวมากมายที่พบเจอ เขาตัดสินใจให้ ศักดิ์ดา แก้วบัวดี นักแสดงและหนึ่งในผู้ที่ทำงานด้านการช่วยเหลือผู้ลี้ภัยในเมือง เป็นผู้บอกเล่าเรื่องราวของผู้ลี้ภัยทั้ง 3 คน เพราะบางครั้งผู้ลี้ภัยอาจตกอยู่ในสถานะของผู้ถูกตามจับ จึงต้องระมัดระวังในแง่ความปลอดภัยของพวกเขา

“ผมอยากสื่อสารว่า เรามักจะเห็นผู้ลี้ภัยเป็นคนที่ไกลตัวจากเรา เขาต้องไม่เหมือนเรา ต้องพูดอีกภาษา มีวัฒนธรรมที่แตกต่าง แต่ถ้าเราลองทำความเข้าใจความหมายของผู้ลี้ภัยจริงๆ ในประวัติศาสตร์โลกหรือประวัติศาสตร์ไทย โลกของเรามีผู้ลี้ภัยเป็นจำนวนมากและประเด็นเรื่องผู้ลี้ภัยก็เกิดขึ้นตลอด ถ้ามองย้อนกลับไปที่ตัวเราและบรรพบุรุษก็จะเห็นได้ว่าจริงๆ แล้วเราเองก็เป็นส่วนหนึ่งของการเคลื่อนย้ายของประชากรเหมือนกัน

“อย่างช่วงที่จีนปฏิวัติวัฒนธรรม คนจีนจำนวนมากอพยพย้ายถิ่นมายังประเทศไทย ณ ตอนนี้เหตุการณ์คล้ายกันก็กำลังเกิดขึ้นในหลายพื้นที่บนโลกจากเหตุผลเรื่องความขัดแย้งทางการเมือง สังคม และศาสนา โดยที่มวลมนุษย์ในปัจจุบันก็เยอะกว่าในอดีตมาก ปริมาณการโยกย้ายประชากรโลกในปัจจุบันนี้จึงเรียกได้ว่ามหาศาลมาก 

“นอกจากนี้ผมอยากให้คนได้ทำความเข้าใจว่าผู้ลี้ภัยไม่จำเป็นต้องเป็นนักโทษทางการเมืองเสมอไป และอยากให้คนได้เห็นความหลากหลายในเชิงอายุ เพศ เชื้อชาติ และบทบาทของเขา เราจะเห็นทั้งความเป็นลูก ความเป็นแม่ หรือแม้กระทั่งความเป็นนักศึกษา 

“และเมื่อใดที่เราเริ่มมองเห็นพวกเขา มันน่าจะช่วยลดอคติต่อกันลง ช่วยทลายกำแพงความเป็นอื่น และจะได้ทำความเข้าใจผู้ลี้ภัยในฐานะคนคนหนึ่ง”

สิ่งตกค้างทางประวัติศาสตร์

พื้นที่ฝั่งตรงข้ามของเก้าอี้ทั้ง 6 ตัว เรามองเห็นพื้นสีขาวที่มีรอยฝ่ามือกระจายเด่นทั่วบริเวณ

จิรวัฒน์เอ่ยชวนให้เราโหลดแอพพลิเคชั่นของนิทรรศการมาสแกนร่องรอยเหล่านั้น และเมื่อส่องกล้องโทรศัพท์ไปยังรอยมือ ผลงานภาพวาดของเจ้าของมือก็จะปรากฏขึ้นในจอ คู่ขนานไปกับเรื่องราวเบื้องหลังที่บรรจุอยู่ในสูจิบัตรเล่มเล็ก ทั้งหมดเพื่อบอกเราว่ารอยฝ่ามือเหล่านี้ล้วนมีชีวิต มีเรื่องเล่าทั้งสิ้น ไม่ว่าคุณจะมองเห็นพวกเขาหรือไม่ก็ตาม

“ภาพมือที่ปรากฏบนพื้นมีความหมายในเชิงโบราณคดี ผมได้ไอเดียมาจากภาพมือในผนังถ้ำ ซึ่งมีความหมายคือการพยายามบอกว่า ‘I was here.’ หรือ ‘ฉันเคยอยู่ที่นี่’ ผมมองว่ามันคือการตกค้างทางประวัติศาสตร์ งานนี้ก็ต้องการหาบางสิ่งที่จะเป็นตัวแทนการตกค้างในห้วงเวลาของผู้ลี้ภัย เป็นตัวแทนบอกว่าพวกเขาเคยอยู่ตรงนี้ เมื่อสแกนรอยมือผ่านแอพฯ ภาพที่ปรากฏขึ้นมาเป็น hand drawing ของผู้ลี้ภัยที่ได้จากกิจกรรมเวิร์กช็อปวาดภาพแทนตัวเองหรือสิ่งที่เขารู้สึกกับตัวเอง” 

ภาพเรือสำเภาที่ลอยเคว้งอยู่กลางทะเลคือผลงานชิ้นหนึ่งที่สะดุดตาเราตั้งแต่แวบแรก ในแง่หนึ่งมันอาจสะท้อนถึงความไร้หลักแหล่งของเจ้าของลายเส้นหรืออาจหมายถึงการเดินทางที่ไม่สิ้นสุดก็ได้เช่นกัน

“ผู้ลี้ภัยจำนวนมากไม่ได้ต้องการที่จะมาอาศัยอยู่ในประเทศไทย” จิรวัฒน์อธิบายด้วยเข้าใจดีว่า ยังมีคนอีกจำนวนมากที่คิดว่าผู้ลี้ภัยคือคนที่เข้ามาแย่งทรัพยากรและงานของคนในประเทศ

“จริงๆ แล้วผู้ลี้ภัยส่วนมากแค่ต้องการเดินทางไปประเทศที่สาม แต่เพราะประเทศไทยมีสำนักงาน UNHCR (องค์กรของสหประชาชาติที่ทำหน้าที่ช่วยเหลือผู้ลี้ภัย) เขาจึงเดินทางมาที่นี่เพื่อขอสถานะผู้ลี้ภัยและรอเข้าสัมภาษณ์ในสถานทูตประเทศต่างๆ เพื่อเดินทางต่อไป ซึ่งกว่าจะได้เข้าสัมภาษณ์อาจใช้เวลานานถึง 4-5 ปี

“ปัญหาคือประเทศไทยไม่ได้ลงนามในอนุสัญญาว่าด้วยสถานภาพผู้ลี้ภัย ทำให้พวกเขาไม่มีสถานะผู้ลี้ภัยในเชิงกฎหมาย เหมือนคนที่ไม่ได้ทำสูติบัตรและไม่มีบัตรประชาชนยืนยันว่าเรามีตัวตนอยู่ ดังนั้นเวลาที่ผู้ลี้ภัยเจอตำรวจ ต่อให้มีบัตรผู้ลี้ภัยจาก UNHCR เขาก็สามารถถูกจับตาม พ.ร.บ.คนเข้าเมืองได้ และต้องเข้าไปอยู่ในสถานกักกันซึ่งสภาพก็คือคุกนั่นแหละ ที่น่าเศร้าคือหลายคนที่ไม่มีเงินประกันตัวจะไม่มีทางออกจากสถานกักกันได้เลย บางคนอาจถูกขังลืมและไม่มีหวังได้กลับมาใช้ชีวิตเหมือนคนปกติได้อีก”

จงตั้งคำถาม

ใครคือผู้ลี้ภัย เขาอยู่ตรงไหนในสังคมเมือง ปัญหาของพวกเขาคืออะไร และเราจะแก้ไขได้ยังไง

เหล่านี้คือคำถามที่ค่อยๆ ผุดขึ้นมาระหว่างดู VR และ AR ในนิทรรศการ และแม้ยังไม่มีคำตอบแน่ชัด แต่จิรวัฒน์ยืนยันว่าเพียงแค่ตั้งคำถามก็ถือว่างานมีผลตอบรับที่ดีแล้ว

“ตลอดเวลาที่ทำงานมาเราได้เห็นว่ายังมีวิธีแก้ไขปัญหาผู้ลี้ภัยอีกหลายแบบมากๆ มีทั้งการพยายามต่อสู้ การพยายามนำเสนอข้อมูล ซึ่งผมคิดว่ามันดีและถูกต้องแล้ว แต่ส่วนที่เราทำได้คือการย้อนกลับไปยังจุดแรกสุด คือทัศนคติของคน เรารู้ว่าเราไม่สามารถเปลี่ยนแปลงความเชื่อที่มีต่อผู้ลี้ภัยได้ด้วยการพูดถึงข้อมูลอย่างเดียว ดังนั้นเราจึงต้องพยายามหาทางเล่าเรื่องราวให้ง่ายและชวนให้เขาเกิดคำถามในใจ

“การตั้งคำถามแปลว่าเราอาจทำอะไรบางอย่างต่อไปได้ การพัฒนาส่วนใหญ่ก็เกิดขึ้นจากคำถามที่เรามีต่อสิ่งใดสิ่งหนึ่ง จากคำถามที่ว่าทำไมแอปเปิลถึงตกลงมาบนหัวทำให้บางคนค้นพบบางสิ่งบางอย่าง ได้เจอความจริงอีกชุดซึ่งเราไม่เคยรู้มาก่อน ผมจึงคิดว่ามันเป็นเรื่องจำเป็นที่เราจะต้องสร้างคำถามขึ้นมา” ศิลปินหนุ่มพูดอย่างหนักแน่น

หรือแค่การเพิกเฉยของเรา

“ถ้างานนี้สามารถลบอคติในใจคนได้จริง จากนั้นเราจะสร้างแรงกระเพื่อมไปสู่โครงสร้างได้ไหม” เราสงสัย

“มันน่าจะย้อนกลับมาที่การตั้งคำถามของคนทั่วไป ลดทอนอคติและเรียกร้องเพื่อบอกรัฐว่าเราไม่โอเคกับประเด็นนี้นะ จากนั้นมันจึงอาจจะพาเราไปสู่การเคลื่อนไหวของรัฐได้

“สุดท้ายแล้วผมไม่ได้คิดว่าทุกคนดูงานนี้เสร็จแล้วจำเป็นต้องกลับไปทำอะไร คุณไม่ต้องกลายเป็นนักต่อสู้เพื่อสิทธิของผู้ลี้ภัยในเมืองและไม่จำเป็นต้องคิดเหมือนผมก็ได้ ผมแค่หวังว่ามันจะทำให้เกิดการตั้งคำถามกับชีวิตประจำวันของเรา ว่าอัตตาของเรากำลังกดทับอะไรบางอย่างหรือเปล่า หรือการเพิกเฉยของเราส่งผลกระทบอะไร 

“เพราะแค่การเพิกเฉยของคุณก็เหมือนการยินยอมให้สิ่งเลวร้ายเกิดขึ้นแล้ว”

ตามไปดูนิทรรศการ ฉันไม่ได้รับอนุญาตให้อยู่ในโลกความจริงของคุณ ได้ที่โถงกิจกรรม ชั้น 1 หอศิลปวัฒนธรรมแห่งกรุงเทพมหานคร (bacc) ตั้งแต่วันที่ 18 กุมภาพันธ์ – 1 มีนาคม 2563 (ปิดวันจันทร์) เวลา 10:00-21:00 น.

The post ตามไปดู ‘ฉันไม่ได้รับอนุญาตให้อยู่ในโลกความจริงของคุณ’ นิทรรศการผู้ลี้ภัยนอกสายตา appeared first on a day magazine.

Glowfish Creators’ Lab คือโปรเจกต์พิเศษของ Glowfish เจ้าของพื้นที่ออฟฟิศให้เช่าที่ชักชวน 15 ศิลปินรุ่นใหม่เข้ามาจับจองห้องออฟฟิศขนาดย่อมๆ เป็นเวลา 1 เดือนเต็ม เพื่อแปลงโฉมห้องว่างให้กลายเป็นห้องทำงานในสไตล์ของตัวเอง ไม่ว่าจะเป็น give.me.museums, N E W Y E A R, The Pigeon Post ซึ่งบางครั้งผู้เข้าชมงานอาจได้พบกับศิลปินตัวจริงที่มานั่งทำงานคอยอธิบายงานหรือวาดภาพให้ชมกันแบบสดๆ ในออฟฟิศของตัวเองอีกด้วย

ความสนุกของงานนี้คือ ทุกครั้งที่เราเดินออกจากห้องหนึ่งไปสู่อีกห้องหนึ่งไม่ต่างกับการวาร์ปสู่โลกแต่ละใบที่เต็มไปด้วยรายละเอียดเล็กๆ น้อยๆ เกี่ยวกับศิลปิน ทั้งเทคนิคที่เป็นเอกลักษณ์ วัสดุที่แตกต่างกัน การติดตั้งสนุกๆ การใช้สี แสง บรรยากาศ หรือแม้กระทั่งกลิ่นที่ตั้งใจเลือกมาบ่งบอกตัวตนโดยเฉพาะ

แม้ว่างานนี้จะไม่ใช่งานที่มีขนาดใหญ่โตหากวัดกันด้วยพื้นที่จัดแสดง แต่ในแง่รายละเอียดและความหลากหลายของผลงานที่นำมาจัดแสดง เราเชื่อว่านี่คืองานใหญ่และท้าทายสำหรับทีมผู้จัดงานทั้ง 4 จากฝ่ายมาร์เก็ตติ้งของ Glowfish พลัม–ปีย์วรา เอื้อชนก, มะนาว–พรรษพร ลี้อิสสระนุกูล, หม่อน–ณิชารี จริยตันติเวทย์ และ จูมิ–จุฑามาศ พรงาม

“เราอยากจะทำ Glowfish ให้เป็นครีเอทีฟฮับ”​ พลัมเล่าให้เราฟังถึงความตั้งใจของ Glowfish ที่อยากพาคนจากสายงานสร้างสรรค์มาเจอผู้ที่สนใจผลงานรวมถึงนายทุน โดยที่มีการจัดสรรพื้นที่ outlet หรือช่องทางการขายผลงานให้แก่ศิลปินไปด้วยในเวลาเดียวกัน

หลังจากที่เดินชมผลงานครบทุกห้องแล้ว เราจึงได้โอกาสมานั่งคุยถึงเรื่องราวสนุกๆ เบื้องหลังการจัดงานครั้งนี้กับทีมงานทั้งสี่ ตั้งแต่การริเริ่มไอเดีย การติดต่อศิลปิน ไปจนถึงการรับมือกับผู้เข้าชมจำนวนมหาศาลที่หลั่งไหลมาโดยไม่คาดคิด

Work, Love, Balance

แม้ผลงานในแต่ละห้องที่จัดแสดงจะมีสไตล์และเทคนิคแตกต่างกันโดยสิ้นเชิง แต่ถ้าใครลองสังเกตให้ดีอาจพบจุดร่วมเล็กๆ ที่ซ่อนอยู่ คือมุมมองเกี่ยวกับความรักที่ศิลปินแต่ละคนสะท้อนออกมาจากพื้นที่ของตัวเอง

“Glowfish Creators’ Lab เริ่มจากไอเดียว่าเราอยากเอาพื้นที่ออฟฟิศที่ว่างอยู่มาเปลี่ยนให้มีประโยชน์มากขึ้น เราก็คิดต่อไปว่าอยากจะรวมศิลปินหลายคนมาไว้ด้วยกัน เพื่อให้ผู้ชมได้เข้ามาดูงานอาร์ตจากที่เดียวแต่เห็นงานที่หลากหลายจากแต่ละห้อง” พลัมเล่าให้ฟังถึงความตั้งใจในวันแรกที่ริเริ่มโปรเจกต์ ก่อนที่มะนาวจะเสริมต่อ

“ถ้าสังเกตจะเห็นว่างานที่จัดแสดงมีทั้งงานแอ็บสแตรกท์ งานมินิมอล งานเซรามิก เพราะเรารู้สึกว่าอยากให้ทุกคนได้อะไรกลับไปมากกว่า 50 บาทที่เขาจ่ายเข้ามาดูงาน

“งานนี้เรามีโจทย์กว้างๆ ให้ศิลปินคือคำว่า Work, Love, Balance เพราะช่วงเวลาที่จัดงานคือเดือนกุมภาพันธ์ เป็นเดือนแห่งความรักพอดี เราเลยคิดว่าถ้าอย่างนั้นกิมมิกของงานคือเรื่องความรักแล้วกัน แต่ก็ไม่ถึงขั้นกำหนดว่าจะต้องเป็นความรักแบบไหน เราเปิดให้ทุกคนไปตีความกันเอง ให้เขาแสดงออกถึงความรักคนละแบบ อย่างของ Banana Blah Blah เขาก็เลือกเลยว่าอยากพูดถึงความรักออฟฟิศ ความรักงาน” 

เธอยกตัวอย่างให้เราฟังต่อว่านอกจากงานภาพพิมพ์ Risograph สีนีออนจี๊ดจ๊าดของ Banana Blah Blah แล้ว เรายังสามารถสังเกตความรักของศิลปินในแบบอื่นๆ ได้อีก อย่างความรักที่สื่อผ่านภาษาดอกไม้ของ In Flower Lesson หรือจะเป็นความรักที่ซ่อนอยู่ในเซรามิกเคลือบสีพาสเทลละมุนตาของ CE’HALO ก็น่ารักไม่แพ้กัน 

โตไปด้วยกัน

ในวันที่ศิลปินหน้าใหม่แจ้งเกิดอยู่ตลอดเวลา การตามหาศิลปินที่มีผลงานโดดเด่นและสไตล์ที่เป็นเอกลักษณ์เพื่อมาเติมเต็มห้องว่างแต่ละห้องนั้นไม่ใช่งานง่ายๆ เลย มะนาวเล่าให้ฟังว่า ทีมงานทั้งสี่ชีวิตใช้วิธีการอันหลากหลายจนสามารถรวบรวมศิลปินทั้ง 15 ชีวิตมาไว้ในงานนี้ได้อย่างที่เราเห็นกัน 

“ก่อนหน้าที่จะจัดงานนี้เราเคยจัดนิทรรศการเดี่ยวให้ศิลปินมาบ้างแล้ว เช่น Char.t กับ Lily Lockwood พอคราวนี้มีโอกาสเราก็ติดต่อไปชวนเขาเป็นคนแรกๆ แล้วเขาก็ช่วยแนะนำศิลปินบ้าง ช่วยชวนบ้าง ทั้งสองคนช่วยเราได้มากเลย 

“ส่วนศิลปินคนอื่นๆ บางทีพวกเราก็ช่วยกันเสิร์ชเองบ้าง หรือมาจากการทำ Q&A ในอินสตาแกรมบ้าง กลุ่มผู้ชมที่เขาเคยมาดูงานครั้งก่อนๆ ก็จะเข้ามาบอกว่าอยากดูงานของคนนั้นคนนี้ จากนั้นเราก็เอารายชื่อมาปรึกษากับทีมอีกทีหนึ่ง เราพยายามเลือกคนที่มีเอกลักษณ์ แต่ขณะเดียวกันก็สามารถอยู่รวมกันได้” 

ส่วนผสมของสไตล์ที่แตกต่างจากศิลปินทั้ง 15 คือเสน่ห์ที่สำคัญมากของงานนี้ ใครจะคิดว่าเราจะได้เห็นผลงานสีน้ำมันแนวแอ็บแสตรกท์ของ Char มาจัดแสดงอยู่ห้องตรงข้ามกับ naive art คอนเซปต์ 2000s สีสันสดใสของ Lily Lockwood นั่นทำให้ชั่วขณะก่อนจะเลี้ยวไปสู่อีกห้องเป็นช่วงเวลาของความใจเต้น เพราะเราไม่สามารถรู้ได้เลยว่าผลงานแบบไหนกำลังรอเราอยู่ 

และนอกจากจะรวบรวมศิลปินมาจัดแสดงงานแล้ว ชาว Glowfish ยังย้ำกับเราอีกว่าพวกเขาไม่ได้อยากจัดอีเวนต์แค่ครั้งเดียวแล้วจบไป แต่ความตั้งใจที่แท้จริงคือการเติบโตไปพร้อมๆ กัน

“ไอเดียของเราคือการสร้างครีเอทีฟฮับหรือศูนย์รวมความครีเอทีฟ และเราก็อยากจะเติบโตไปด้วยกัน ดังนั้นจึงชวนศิลปินรุ่นใหม่ที่พอจะมีฐานแฟนคลับของตัวเองอยู่บ้าง เพื่อที่เขาจะได้ช่วยซัพพอร์ตเราในแง่การชวนคนมาดูงาน ส่วนเราก็ใช้พื้นที่ที่มีอยู่ซัพพอร์ตเขาไปพร้อมกัน”

จาก 1,000 ถึง 10,000

เพราะเคยจัดนิทรรศการร่วมกับศิลปินมาบ้าง พวกเขาจึงพอคาดคะเนได้ว่าด้วยจำนวนศิลปินที่เพิ่มขึ้น ทีมงานจะต้องใช้ระยะเวลาเตรียมงานนานกว่าเดิม แต่แล้วสิ่งที่อยู่เหนือความคาดหมายก็เกิดขึ้นเมื่อผู้เข้าชมมีจำนวนเกินที่คาดไว้ไปเกือบๆ 10 เท่า

“การจัดงานครั้งนี้เราเตรียมงานนานขึ้น ประมาณ 3 เดือน นานกว่างานก่อนๆ ของที่ใช้เวลาแค่ประมาณเดือนเดียว” พลัมอธิบายถึงสเกลงานที่แตกต่างไปจากปกติ ซึ่งตัวแปรสำคัญที่มีผลต่อเวลาการทำงานก็คือ ช่วงเวลาราว 2 เดือนที่ศิลปินแต่ละคนจะใช้ในการผลิตชิ้นงานใหม่เพื่องานนี้โดยเฉพาะ 

“สิ่งที่เราตื่นเต้นที่สุดก็คือ คนเยอะมากๆ ตั้งแต่เปิดอาทิตย์แรกคนก็เยอะมากแล้ว เราต้องมานั่งคิดว่าจะจัดระบบยังไงเพื่อให้คนได้เข้างานทุกคน ได้ถ่ายรูปทุกคน ไม่แออัดเกินไป เพราะอย่างวันเสาร์ที่ผ่านมาแค่วันเดียวมีคนเข้างานไป 1,300 คนแล้ว” หม่อนพูดด้วยน้ำเสียงตื่นเต้น

“แต่ตอนแรกเราสั่งโปสต์การ์ดกับริสต์แบนด์ไปแค่อย่างละ 1,000 อันเองนะ ส่วนตอนนี้สั่งไปเกือบหมื่นแล้ว” จูมิเสริมในมุมของดีไซเนอร์พร้อมเสียงหัวเราะ และบอกกับเราว่าสิ่งที่เกินความคาดหมายอีกอย่างคือ ผู้ชมจำนวนมากถ่ายรูปและรีวิวทั้งในทวิตเตอร์และอินสตาแกรมจนงานนี้กลายเป็นจุดเช็กอินยอดฮิตประจำเดือน

Interactive Exhibition 

หากลองถอดรหัสความสำเร็จของงานครั้งนี้ดูเล่นๆ สิ่งหนึ่งที่ทำให้ Glowfish Creators’ Lab ได้รับความสนใจอย่างล้นหลามคงหนีไม่พ้นการจัดห้องของศิลปินที่สร้างเสน่ห์ให้กับแต่ละห้องจนอยากใช้เวลาสังเกตรายละเอียดในนั้นนานๆ ที่สำคัญในหลายๆ จุดศิลปินยังเปิดให้ผู้เข้าชมมีส่วนร่วมกับผลงานในห้องได้อย่างสนุกสนาน 

“เราคุยกับศิลปินแต่ละคนตั้งแต่ขั้นตอนติดต่อว่าเราไม่ได้อยากให้โชว์ผลงานอย่างเดียวนะ แต่อยากให้คนมีปฏิสัมพันธ์กับงาน หรือมีกิจกรรมให้เขาร่วมทำบ้าง เช่น บูทตกแต่งรูปโพลารอยด์ในห้องของ Lily Lockwood หรือถ้าสังเกตในอินสตาแกรมของศิลปินแต่ละคนจะเห็นว่าเขามีการลงปฏิทินของเดือนกุมภาพันธ์เพื่อบอกว่าจะเข้ามาทำกิจกรรมวันไหน บางคนอาจจะมาอธิบายงาน หรือมาวาดพอร์เทรตก็มี” มะนาวเล่าถึงกิจกรรมพิเศษในงานนี้

ก่อนจะถึงสิ้นเดือนกุมภาพันธ์ เราอยากชวนมาชื่นชมแง่มุมความรักเล็กๆ ในแบบของศิลปินแต่ละคนอีกสักรอบ เพราะความน่ารักของงานน่าจะเป็นการทิ้งท้ายเดือนแห่งความรักได้ดีทีเดียว

ศิลปินในงาน Glowfish Creators’ Lab

22mm.t เจ้าของคาแร็กเตอร์ Booty Head ที่ทำหน้าที่เล่าเรื่องความรักผ่านฉากต่างๆ อย่างน่าเอ็นดู

Banana Blah Blah กับงานพิมพ์ Risograph สีนีออนโดดเด่น ภายใต้คอนเซปต์ Banana’s Company แถมยังมีมุมเล็กๆ ที่เปิดให้ผู้ชมกรอกเรซูเม่ของตัวเองได้อีกด้วย

Viput A. นักวาดภาพประกอบหนุ่มที่นำเสนอเรื่องราวเล็กๆ ในชีวิตประจำวันออกมาได้อย่างมีเสน่ห์ โดยตั้งใจจำลองห้องทำงานของตัวเองมาให้ทุกคนได้เยี่ยมชมกัน 

The Pigeon Post ผู้มีลายเส้นวินเทจเป็นเอกลักษณ์ คราวนี้มาในคอนเซปต์โลกจินตนาการ โดยนำเอาพระอาทิตย์ ก้อนเมฆ และดวงดาว มาลอยอยู่กลางออฟฟิศ

Lily Lockwood ตั้งใจหยิบคอนเซปต์ความรักในยุค 2000s มานำเสนอผ่านผลงานสีสันสดใส ทั้งการเพนต์ลงบนคอมพิวเตอร์รุ่นเก่าและแผ่นซีดี

The 3rd Daughter เลือกนำเสนอผลงานภาพวาดในเฟรมผ้าใบ ด้วยคอนเซปต์ A Picture of Me (I Love Myself)

The Breakfast Club นำเสนอความรักผ่านเบเกอรีหน้าตาน่ารักและการตกแต่งออฟฟิศให้เป็นห้องครัวในคอนเซปต์ Minutes of Baking

In Flower Lesson นำเสนอความรู้สึกของศิลปินผ่านดอกไม้นานาชนิดภายใต้คอนเซปต์ Intuition

MIG MIG เลือกใช้คาแร็กเตอร์ลายเส้นน่ารักเพื่อเล่าเรื่องราวการทำงานรูปแบบต่างๆ ในคอนเซปต์ Working Hours

Monsty Planet มาพร้อมกับคาแร็กเตอร์ประจำตัวอย่าง Bobby เจ้าหมาคอร์กี้หน้าทะเล้น พร้อมกับ Amelie&Smith ซึ่งคราวนี้พวกเขามาพร้อมกับคอนเซปต์ Monsty Planet : Nice to meet you

Char ศิลปินแนวแอ็บสแตรกท์ที่เลือกบอกเล่าความประทับใจจากการเดินทางด้วยภาพสีน้ำมันบนผืนผ้าใบ

N E W Y E A R เจ้าของลายเส้นแบบฟรีฟอร์ม ที่สร้างผลงานในคอนเซปต์ Just be happy เพราะอยากชวนให้ทุกคนยิ้มและมีความสุขไปกับผลงานในห้อง

Chubbynida เจ้าของคาแรกเตอร์หญิงสาวตากลมผมม้า ที่คราวนี้เธอจะมาเล่าเรื่องราวในปีแห่งความสับสน ฟุ้งซ่าน และการค้นหาตัวเอง

CE’ HALO ศิลปินเซรามิกหนึ่งเดียวภายในงาน ที่ตั้งใจอยากให้ผลงานสีพาสเทลที่วาดด้วยมือ เพนต์ด้วยใจทุกชิ้น ช่วยเติมเต็มพื้นที่ความสุขในทุกๆ วันของคุณ

give.me.museums เจ้าของคาแรกเตอร์เด็กสาวสีสันสดใส คราวนี้ เธอยกผลงานคอนเซปต์ Love is all, Love is you มาโชว์พร้อมงานสเก็ตช์น่ารักๆ ให้เดินดูกันได้อย่างเพลิดเพลิน

ใครสนใจตามไปชมได้ที่ Glowfish Offices ชั้น 20 ตึกสาทรนคร ตั้งแต่วันนี้ – 29 กุมภาพันธ์ เวลา 12:00-21:30 น. บัตรเข้างานราคา 50 บาท

The post ตามไปดู 15 ออฟฟิศ 15 สไตล์ ของศิลปินรุ่นใหม่ใน Glowfish Creators’ Lab appeared first on a day magazine.

เพราะสำหรับเราอาหารไม่ได้เป็นเพียงกองทัพให้ท้องและสมองได้เดินหน้าในแต่ละวัน แต่ยังมีฟังก์ชั่นที่มารับบทปลอบใจในยามที่ความเครียดอยู่ใกล้ แถมยังเป็นสื่อกลางกระชับความสัมพันธ์ทั้งกับครอบครัว เพื่อน หรือใครก็ตามที่เราอยู่ด้วยแล้วสบายใจ  

อาหารสำหรับเราจึงเป็นมากกว่าการกิน เพราะมันขยายความรู้สึกมิติอื่นๆ และเปิดประสบการณ์หลายอย่างในชีวิตได้เป็นอย่างดี นั่นเป็นเหตุผลว่าทำไมเราถึงใจจดจ่อเมื่อต้องไปร่วมโต๊ะอาหารในนิทรรศการศิลปะดิจิทัลกินได้ ‘The Inconvenience Store : สะดวก จะ ตาย’ งานศิลปะที่จะมาเปิดโลกการกิน-ดื่มของพวกเรา โดยใช้คอนเซปต์ร้านสะดวกซื้อมารังสรรค์เมนูและบรรยากาศภายในห้องสีขาวให้เราได้เข้ามาลิ้มรสอาหารพร้อมกับแสงสีจาก projection mapping

โปรเจกต์นี้เริ่มต้นจากทีมลิงขี่เสือ กลุ่มนักออกแบบที่ก่อตั้งโดย แหนม–มนัสรวี วงศ์ประดู่ และ แนน–นภัสวรรณ ศิริสุคนธ์ ทั้งสองหยิบเอาคอนเซปต์ร้านสะดวกซื้อมาสร้างสรรค์ให้เป็นการกินที่จะเปิดประสาทสัมผัสทั้ง 5 ด้วยเมนูสุดพิเศษจาก เชฟแอ๋–กุลพล สามเสน แห่งร้านยุ้งฉาง และ เชฟบิ๊ก–อรรถสิทธิ์ พัฒนเสถียรกุล แห่ง Autta Pop Up Dining พร้อมกับบรรยากาศการฉายภาพแสงสีโดย ป้อง–ปานปอง วงศ์สิรสวัสดิ์ และ แก่น–สารัตถะ จึงเสถียรทรัพย์ จากทีม Another day Another Render ที่เคยฝากผลงานไว้ในโปรเจกต์โพธิเธียเตอร์มาแล้ว

สิ่งสำคัญคือโปรเจกต์นี้ไม่ได้มีเพียงความอร่อยและความสนุกเท่านั้น แต่ทีมงานยังต้องการให้พื้นที่นี้เป็นการพูดคุยและจุดประกายให้คนได้ตั้งคำถามกับคุณภาพและการเลือกทานอาหารในร้านสะดวกซื้อใกล้บ้านที่เราซื้อกินง่ายในทุกวัน

ถ้าคุณคิดว่าการกินเป็นสิ่งสำคัญกับคุณไม่แพ้กัน อย่ารอช้า อาหารทั้ง 5 เมนูในงานนี้พร้อมเสิร์ฟแล้ว

ก่อนจะเป็นมื้ออาหารสะดวกซื้อในร้านอาหาร (ไม่) สะดวกซื้อ

ก่อนจะมาเป็นศิลปะดิจิทัลกินได้ การออกแบบมื้ออาหารควบคู่ไปกับงานศิลปะเป็นโปรเจกต์ที่แหนมเคยทำเป็นทีสิสสมัยเรียนปริญญาโทด้านการออกแบบที่สหรัฐอเมริกา โปรเจกต์นี้ชื่อว่า ‘ลิงขี่เสือ’ หลังจากเรียนจบและกลับไทย แหนมเปิดบริษัทออกแบบกับแนนได้ 4 ปี ทั้งสองจึงอยากหยิบเอาลิงขี่เสือกลับมารีรันใหม่อีกครั้ง

“ลิงขี่เสือคือแพลตฟอร์มการสร้างพื้นที่ให้คนได้เข้ามาแบ่งปันความคิดในการเปลี่ยนแปลงสังคมและพื้นที่แลกเปลี่ยนบทสนทนาเรื่องสังคม ผ่านการออกแบบด้วยการใช้ศิลปะ พูดง่ายๆ คือเราอยากสร้างพื้นที่ให้คนได้มาพูดคุยเรื่องทั่วไปที่พบได้ในชีวิตประจำวันผ่านอาหารหรือการออกแบบ เพราะเรามองว่าปัญหาต่างๆ ในสังคมสามารถทำให้สนุกได้” แหนมอธิบาย

“ในแง่ของการเอาโครงการลิงขี่เสือมาทำใหม่ เรามองว่ามันเป็นเรื่องที่ถ้าเราใส่ดีไซน์ ใส่ประสบการณ์ลงไป จะทำให้เรื่องการเมือง สังคม และคุณภาพชีวิต กลายเป็นเรื่องสนุก ทำให้คนทั่วไปย่อยมันได้ง่ายขึ้น และเรารู้สึกว่าควรทำให้เรื่องพวกนี้มันย่อยง่าย ทำให้คนสนุกที่จะพูดถึงมัน” แนนช่วยเสริม 

แต่สิ่งที่เราสงสัยจนต้องเอ่ยปากถามขึ้นก่อนแหนมและแนนจะอธิบายให้ฟังต่อคือ ทำไมต้องชื่อ ‘ลิงขี่เสือ’

“ตอนอยู่อเมริกาเราพยายามหาชื่อที่เป็นไทยหรือเอเชียแล้วคนรีเลตได้ แล้วที่มันเป็นลิงขี่เสือเพราะสัญลักษณ์สินค้าเอเชียมีแบบนี้เยอะมาก พวกยาหม่องต่างๆ เรารู้สึกว่ามันน่าสนใจ จำง่ายด้วย มันกึ่งๆ ว่าเป็นองค์กรลับ แต่เรามีความหมายที่ซ่อนอยู่จริงๆ คือเรามองว่าลิงหมายถึงคนตัวเล็กๆ ที่ดูสมาร์ต ฉลาด และควบคุมสิ่งที่ใหญ่กว่าอย่างเสือได้ ซึ่งเสืออาจหมายถึงปัญหาต่างๆ ในประเทศตอนนี้ หรือหมายถึงนายทุน ผู้มีอำนาจ ก็ได้” 

อีกสิ่งที่แหนมสนใจคือ ถ้าให้เลือกหัวข้อมาคุยในแบบลิงขี่เสือ เธอคิดว่าอาหารเป็นสิ่งที่น่าสนใจ เพราะใครๆ ก็สามารถเชื่อมโยงได้ อีกทั้งอาหารยังสามารถออกแบบให้คนมีประสบการณ์ทั้งการได้ยิน ได้กลิ่น ได้ดู และชิมอาหารไปด้วยกันได้

นั่นทำให้โปรเจกต์ลิงขี่เสือเวอร์ชั่นทีสิสปริญญาโทแหนมเลือกทำเรื่องเกษตรกรออร์แกนิกในไทยและเชฟหน้าใหม่ที่โดดเด่นในไทย แต่ด้วยข้อจำกัดทางด้านทรัพยากรทำให้เธอไม่สามารถออกแบบประสบการณ์ทั้ง 5 ได้ครบอย่างที่หวัง เมื่อต้องเอากลับมาจัดแสดงอีกครั้ง ทั้งสองจึงชวนป้องและแก่นจากทีม Another Day Another Render มาช่วยกันสร้างสรรค์ประสบการณ์ของคนดูด้วยกัน

“เราชวนป้องมาช่วยทำ คุยกันว่าจะเล่าเรื่องอะไรดีในงานนี้ จะไม่ใช่การพูดถึงเกษตรกรแบบเดิมแล้ว แต่เรานึกถึงอาหาร chef’s table หรือ fine dining ด้วยรูปแบบการกิน ด้วยราคา เราก็กลับมาคิดว่าอยากทำให้เป็นอาหารที่ไม่ว่าใครก็มากินได้ เลยเลือกรูปแบบ chef’s table แต่อีกเรื่องคือทำยังไงให้คนเข้าถึงได้มากกว่านี้ ดังนั้นต้องคิดเรื่องคอนเทนต์เพื่อสื่อสารกับคนให้สามารถเชื่อมโยงมันกับตัวเองได้ทันที” แหนมเล่ากระบวนการคิดงานให้ฟัง ก่อนที่แนนจะช่วยเสริม

 “เรามานึกถึงร้านสะดวกซื้อเพราะรู้สึกว่าคนทั่วไปคุ้นเคย ทุกคนในประเทศต้องเคยกินของที่มาจากร้านสะดวกซื้อกันทั้งนั้น ดังนั้นถ้าจะหยิบหัวข้อที่คนส่วนมากเข้าใจ เราควรหยิบสิ่งที่คนคุ้นเคยขึ้นมาพูด มันเลยกลายเป็นร้านสะดวกซื้อผสมกับการทำอาหารของเชฟ”

เมนูสร้างสรรค์ด้วยแรงบันดาลใจจากอาหารสะดวกซื้อ

เมื่อเป็นคอนเซปต์ร้านสะดวกซื้อแล้ว ทีมลิงขี่เสือคิดว่าจะทำให้สนุกยิ่งขึ้นด้วยการออกแบบการเล่าเรื่องครั้งนี้ให้เป็นแนว parody คือการล้อเลียนร้านสะดวกซื้อที่คนไทยคุ้นหน้าคุ้นตากันดี โดยเมสเซจที่ต้องการสื่อสารจะเล่าผ่านอาหาร 5 คอร์ส

“เรามองว่ามันเหมือนการเดินทาง ปกติเวลาไปกินอาหาร กินเสร็จ อิ่ม แล้วจบ แต่ครั้งนี้เราต้องการเล่าเรื่องไปด้วยในคอร์สที่ 1-5 เราอยากให้การเล่าเรื่องเป็นบทๆ เหมือนมาดูหนังสักเรื่องแล้วกินอาหารไปด้วย” แหนมเล่าไอเดียให้ฟัง

“แล้วเราก็มาดูว่าต้องใช้เชฟแบบไหนถึงจะตอบโจทย์สิ่งที่เราต้องการจะสื่อได้ เพราะเรื่องราวต้องเสียดสีและนอกกรอบมากๆ แล้วแอ๋เป็นเชฟที่เรารู้จักมาตั้งแต่สมัยเรียนมหาวิทยาลัย ร้านยุ้งฉางของแอ๋ก็ประสบความสำเร็จมากๆ เราเลยชวนเขามาออกแบบเมนูโดยให้อิสระเต็มที่ เนื้อเรื่องเป็นแบบนี้ คุณคิดว่ายังไง ควรสื่อออกมาเป็นยังไง”   

แต่หลักๆ แล้วการออกแบบเมนูของเชฟแอ๋จะสอดคล้องกับประเด็นและเนื้อเรื่องที่ทีมลิงขี่เสือตั้งใจสื่อสาร นั่นคือเรื่องการกินอาหารที่ดีขึ้น ปรุงสุก และไม่ใช้สารเคมี  

“ตอนแรกอยากมีสตอรีไลน์ว่าจะมีอาหารกี่คอร์ส เรื่องที่จะเล่ามีกี่ sequence แล้วจะเล่าอะไรบ้าง sequence นี้เล่าเรื่องอะไร แล้ววิชวลเป็นยังไง เพราะมันมีเมสเซจของแต่ละพาร์ต เราทำงานร่วมกันกับทีมวิชวลด้วย แล้วผมค่อยคิดอาหารที่น่าจะเหมาะกับวิชวลนั้นๆ โดยที่ยังคงธีมทั้งหมดเป็นอาหารที่ล้อกับร้านสะดวกซื้อ” แอ๋เริ่มต้นเล่ากระบวนการออกแบบอาหาร

เมนูที่เชฟแอ๋คิดมาจากเมนูที่คนคุ้นเคยในร้านสะดวกซื้อ เช่น ซาลาเปา ขนมจีบ แซนด์วิช นอกจากตัวเขาแล้วยังมีเชฟบิ๊กแห่ง Autta Dining มาช่วยสร้างสรรค์เมนูอาหารจนออกมาเป็น 5 เมนู 5 คอร์สที่น่าสนใจ

“ยกตัวอย่างหนึ่งคอร์สคือ Chapter 3: Accumulation พูดถึงเรื่องการสะสมของสารเคมี ก่อนที่จะทำโปรเจกต์นี้เราได้จัดทำแบบสอบถามง่ายๆ เพื่อสำรวจข้อมูล แล้วมีคนบอกเราว่าเขากินอาหารจากร้านสะดวกซื้อทุกวันติดกัน 2 ปีเพราะอยู่ใต้ตึกที่ทำงาน โดยที่ไม่เคยรู้เรื่องสารเคมีอะไรเลย พอ 2 ปีถัดมาก็ป่วยเข้าโรงพยาบาลไปเลย ร่างพัง เราเลยคิดคอร์สหนึ่งขึ้นมาเล่าเรื่องว่าถ้าคุณกินอาหารพวกนี้แค่วันเดียวมันคงไม่เห็นผลอะไรหรอก แต่ถ้ากินทุกวันมันจะสะสม” แหนมเล่า

“ผมเลยออกแบบเป็นติ่มซำ เพราะในเมนูนี้เวลาพูดถึงเรื่องการสะสม ในเมื่อกินคำเดียวมันไม่สะสม ผมก็เลยลองเป็นอะไรเล็กๆ วิธีกินคือกินแล้วยกชั้นออกไปเรื่อยๆ ผมก็ออกแบบให้รสชาติมันเข้มข้นแล้วก็เปลี่ยนไปเรื่อยๆ ในแต่ละชั้น ทั้งที่หน้าตาเหมือนกัน แต่รสชาติเปลี่ยนไปเรื่อยๆ แสดงถึงการสะสมเข้าไปในร่างกาย” 

แต่ในเมื่อโจทย์หลักของการเล่าเรื่องครั้งนี้คืออยากให้คนกินอาหารที่มีคุณภาพ ไม่มีสารเคมีเจือปน เราเลยแอบถามส่วนผสมของเชฟก่อนว่าครั้งนี้เขาเลือกวัตถุดิบอะไรบ้างมาปรุงอาหาร

“วัตถุดิบที่ใช้ในงานนี้เป็นวัตถุดิบที่ทุกคนซื้อได้ทั่วไป เราไม่ได้ใส่สารเคมีอะไรเจือปนในอาหารเลย แต่แน่นอนนี่อาจจะไม่ได้ออร์แกนิกร้อยเปอร์เซ็นต์ เราอาจไม่ได้เอาผลผลิตจากเกษตรกรชาวบ้านมาเลย แต่ทุกอย่างเราต้องมั่นใจว่าไม่มีสารเจือปนที่เห็นได้ชัด

“ที่ผมจะบอกคือเราไม่มีทางหาวัตถุดิบปลอดสารเคมีได้ร้อยเปอร์เซ็นต์ แต่อย่างน้อยที่สุดเราเลือกสิ่งที่ดีที่สุด สะอาดที่สุด เท่าที่เราจะหาได้ อีกอย่างคือเรากำลังพูดเรื่องใกล้ตัวของคน แสดงว่าเราต้องเลือกใช้วัตถุดิบที่จับต้องได้ ถ้าเราเลือกวัตถุดิบที่หายากคนก็จะแค่ acknowledge ว่ามันมี แต่ไม่ได้คิดว่าตัวเองจะทำได้” เชฟแอ๋เล่า 

แต่ชีวิตที่รีบเร่งก็ทำให้เราหาเวลาทำอาหารทานเองได้ยากอยู่แล้ว เมสเซจที่เชฟต้องการสื่อสารจะทำให้คนทำตามได้ยากหรือเปล่าคือสิ่งที่เราถามเชฟแอ๋ด้วยความสงสัย

“ผมคิดว่าคำว่ารีบเร่งก็รีบเร่งจริงแหละ ไม่เถียงเลย แต่จริงๆ การทำอาหารคือการเอาวัตถุดิบมาทำให้สุกแล้วก็กินเข้าไป เพื่อเป็นพลังงาน เป็นสารอาหารในร่างกาย ถ้าเกิดการทำแค่นั้นมันไม่ยากเลย แต่พอมีความสะดวกที่ธุรกิจต่างๆ จัดหาให้ เรื่องที่เคยกลายเป็นเรื่องธรรมดาก็เลยกลายเป็นเรื่องวุ่นวายไป ซึ่งมันอาจจะยากสำหรับคนที่ชินกับความสะดวก ถึงต้องเริ่มรณรงค์ เริ่มทำให้คนเห็นว่ามันง่ายกว่าที่คิด แค่คิดว่าการทำอาหารคือการเอาอาหารมาทำให้สุกแล้วก็กิน

“ซึ่งโปรเจกต์นี้เราจะทำให้ทุกคนเห็นว่าเมนูจากร้านสะดวกซื้อมันทำเองได้ แล้วถ้าทำเองจะมีหน้าตาเป็นยังไง จะสดและรสชาติดีกว่าแค่ไหน และจะดีกับร่างกายคุณกว่าเพียงใด”

ร้าน (ไม่) สะดวกซื้อที่อยากให้คุณลิ้มรสชาติความอร่อยไปพร้อมกับแสงสีรอบโต๊ะ

ไม่ใช่แค่เมนูสุดสร้างสรรค์จากเชฟที่จะพาเราไปสู่การตั้งคำถามกับอาหารในร้านสะดวกซื้อ แต่แสงสีและภาพตระการตารายล้อมรอบตัวเราเป็นอีกหนึ่งส่วนสำคัญที่เปิดประสบการณ์การรับรู้ทางภาพให้เราได้ตื่นตาตื่นใจ

“ส่วนของวิชวลเราให้อิสระเต็มที่ในการออกแบบ เราจะบอกคอนเซปต์แต่ละคอร์สว่าประมาณนี้ แล้วให้เขาตีความเองว่าจะทำออกมาในรูปแบบไหน มู้ดแอนด์โทนประมาณไหน เราให้อิสระเขาในการคิดและตีความ เพราะเราค่อนข้างไว้ใจทีมวิชวลอยู่แล้ว”

ป้องและแก่นจึงเข้ามามีบทบาทเต็มที่ในการดีไซน์ให้โต๊ะอาหารและรอบห้องเต็มไปด้วยสีสันของร้าน (ไม่) สะดวกซื้อ และดำเนินเรื่องเล่าไปตามโจทย์ที่ทีมลิงขี่เสือวางไว้ แก่นบอกกับเราว่า ด้วยคอนเซปต์ความสะดวกสบายที่ผสมผสานกับ futuristic นั่นหมายความว่าพวกเขาต้องออกแบบร้านสะดวกซื้อห้องนี้ให้สะดวกขึ้นไปกว่าที่เคยมี

“ซึ่งก็พบว่ายากมาก เพราะตอนนี้ก็แทบไม่ต้องรออะไรแล้ว” แก่นเล่าพร้อมเสียงหัวเราะ “แต่เราก็ตั้งต้นคิดว่าในอนาคตจะมีอะไรที่สะดวกสบายมากขึ้นได้ไหม เช่น ของที่เร็วอยู่แล้วก็ต้องเร็วมากขึ้นไปอีก”

ป้องและแก่นยังเล่าด้วยว่า การออกแบบภาพครั้งนี้แตกต่างจากงานที่ผ่านมาอย่างมาก เพราะโจทย์มีความเป็นนามธรรมมากกว่าที่พวกเขาเคยหยิบตัวละครในบทสวดพาหุงฯ มาตีความใหม่ในโพธิเธียเตอร์

“คอนเซปต์ครั้งนี้เน้นบรรยากาศมากกว่าโพธิเธียเตอร์ด้วย งานที่แล้วจะมีคาแร็กเตอร์ตัวละครมาอยู่แล้ว เหมือนคนมาดูหนัง immersive แต่งานนี้เป็น dining experience คือคนมารับประทานอาหารเป็นคอร์ส เพราะฉะนั้นวิชวลส่วนหนึ่งจะเป็นบรรยากาศที่ต้องทำให้คนเอนจอยอาหาร แต่ความท้าทายคือเราไม่อยากให้คนเอนจอยอาหารอย่างเดียว เรามีเมสเซจในการเล่าด้วย”

แก่นเล่าเสริมด้วยว่าก่อนหน้านี้มีหลายไอเดียที่คิดมาแล้วต้องปัดตกไป เพราะอาจส่งผลถึงสุนทรียะในการทานอาหารของคน ซึ่งสุดท้ายพวกเขาจึงต้องมีเส้นตรงกลางว่าทำยังไงให้คนที่เข้าร่วมงานไม่เสียอรรถรส และไม่ได้บอกเมสเซจตรงๆ มากเกินไป

“ตัวอย่างเช่นเราอยากเล่าเรื่องการสะสมของสารเคมี การสร้าง habit การกินที่ไม่ดีต่อสุขภาพ หรือเล่าเรื่องการสร้างความเปลี่ยนแปลงจากตัวเลือกอาหารที่กิน ซึ่งสิ่งเหล่านี้มันเป็นนามธรรม เราคิดว่ามันเล่าตรงๆ ไม่ได้ ด้วยความที่ประเด็นไม่แปลกใหม่ขนาดนั้น เรื่องสารเคมีเรารู้กันอยู่แล้ว ถ้าเล่าตรงๆ คนดูก็จะรู้สึกว่าฉันรู้สิ่งนี้อยู่แล้ว มาย้ำฉันอีกทำไม มาบ่นทำไม เลยต้องมีชั้นเชิงในการเล่านิดหนึ่ง ต้องหาทางหลบเลี่ยงให้เป็นสิ่งที่คนต้องตีความหรือรับรู้ทางอื่น” แก่นอธิบายให้ฟังก่อนป้องจะช่วยเสริมว่า

“ถ้าเราบอกชัดๆ ว่ากินดีคืออย่างนี้สิ ต้องทำแบบนี้นะ มันเหมือนโดนแม่สอนมากเลย ก็เลยยาก ต้องให้คุณไปตีความเองด้วยว่ากินดีหรือไม่ดีคืออะไร มัน subjective มากๆ”

สิ่งสำคัญที่สุดคืออยากให้ทุกคนได้สนุกกับประสบการณ์ดิจิทัลกินได้

แม้สิ่งที่อยากสื่อสารมากที่สุดของพวกเขาคือการพูดถึงอาหารที่ดีต่อสุขภาพและผลเสียของอาหารในร้านสะดวกซื้อ แต่เราคงปฏิเสธไม่ได้ว่าชีวิตประจำวันที่รีบเร่งของเราไม่อาจหลีกเลี่ยงการเลือกซื้ออาหารที่สะดวกและง่ายต่อการเข้าถึง แล้วพวกเขาจะสื่อสารให้คนกลับมาทานอาหารที่ดีต่อตัวเองได้ยังไงบ้าง นี่คือประเด็นที่เราตั้งใจถาม

“เราพูดถึงเรื่องนี้เหมือนกัน เพราะคอนเซปต์ของลิงขี่เสือคือการพูดถึงเรื่องเล็กๆ ที่ใหญ่ขึ้นเรื่อยๆ อย่างเรื่องที่เป็นปัญหาสังคม ปัญหาของชาติ เราเลยตั้งคำถามว่าทำไมคนต้องเลือกกินแต่อาหารในร้านสะดวกซื้อ เพราะว่ามีเวลาน้อย คุณภาพชีวิตไม่ดี เราต้องตื่นเช้า รถก็ติด ใช้เวลา 2 ชั่วโมงกว่าจะถึงที่ทำงาน ใช้เวลาอีก 2 ชั่วโมงในการกลับบ้าน มันไม่มีร้านไหนเปิดแล้ว เราก็ต้องกินจากร้านสะดวกซื้อ จะทำอาหารเองก็ไม่ได้ เลยทำให้เห็นว่าแค่พูดถึงเรื่องร้านสะดวกซื้ออย่างเดียวมันโยงไปถึงคุณภาพชีวิตของคนในสังคมเลยนะ” แนนอธิบาย

“ที่สำคัญคือเราไม่ได้อยากจะแบนร้านสะดวกซื้อ เราไม่ได้บอกว่าไปกินร้านนี้กันแล้วแบนร้านสะดวกซื้อกันเถอะ ไม่ใช่อย่างนั้น เราก็ยังใช้กันอยู่ เพราะเรารู้ว่าบางทีมันก็จำเป็น ยิ่งในชีวิตของคนเมืองด้วยมันก็อำนวยความสะดวกให้เรา” แหนมช่วยเสริม

“แต่เราตั้งคำถามว่าร้านสะดวกซื้อยังดีขึ้นอีกได้ไหม สต็อกของให้ดีขึ้นกว่านี้ไม่ได้เหรอ เพราะสารต่างๆ ที่ใส่ในอาหารมันก็แค่ช่วยยืดเวลาขายอาหารให้มากขึ้น ให้รสชาติจัดจ้าน อร่อยมากยิ่งขึ้น โดยที่เขาไม่ต้องมาคิดมาก มันง่ายสำหรับคนผลิต แต่ลำบากคนกิน”

แหนมเชื่อว่าถ้ากระแสของคนตัวเล็กๆ เลือกไม่กินอาหารที่มีโซเดียมเยอะเกินไป น้ำตาลเยอะเกินไป หรือสารเคมีในการยืดอาหารให้ยาวนาน สุดท้ายมันจะส่งผลไปถึงผู้ผลิตให้ลดสารเคมีหรือความจัดจ้านลงได้ในที่สุด ซึ่งเป็นสิ่งเดียวกันกับที่ลิงขี่เสือถูกมองว่าเป็นแพลตฟอร์มให้คนได้มารวมพลังเล็กๆ เพื่อขับเคลื่อนเรื่องใหญ่ๆ ในสังคมได้นั่นเอง

“แต่การมาร่วมงานนี้เราไม่ได้หวังว่าเข้ามาแล้วทุกคนจะบรรลุนิพพานเรื่องอาหารที่ดี อย่างน้อยๆ คืออยากให้เข้ามาแล้วรู้สึกว่าฉันได้กินอะไรที่ดีและสนุกไปกับประสบการณ์ที่ได้รับ” แหนมทิ้งท้าย

‘The Inconvenience Store : สะดวก จะ ตาย’ นิทรรศการศิลปะดิจิทัลกินได้ เป็นส่วนหนึ่งในงาน Bangkok Design Week 2020 จัดขึ้นตั้งแต่ 1-9 กุมภาพันธ์ 2563 ณ ATT 19 เจริญกรุง 30 จำหน่ายบัตรร่วมงานที่ Ticketmelon 

The post The Inconvenience Store นิทรรศการศิลปะดิจิทัลกินได้ที่อยากให้คนกินดี appeared first on a day magazine.

ไม่ว่าจะอาศัยอยู่มุมไหน ประเทศไหน อย่างน้อยๆ คุณก็ต้องได้รับผลกระทบอะไรสักเรื่องหนึ่ง อย่างที่ใกล้ตัวเราที่สุดคงหนีไม่พ้นเจ้า PM 2.5 ที่ลอยฟุ้งนอกหน้าต่างนั่นแหละ

พอเป็นแบบนี้ ทั้งคนรอบตัว ทั้งสื่อหรือแบรนด์ที่รักที่ชอบหลายแบรนด์ต่างร่วมใจสร้างหลากบทสนทนาชวนตระหนักถึงปัญหาสิ่งแวดล้อม หรือแบบที่น่ารักมากหน่อยอย่างการชักชวนคนให้ลุกขึ้นมาทำอะไรสักอย่าง จัดอีเวนต์ปลูกป่า เก็บขยะริมหาด ทำแนวกันไฟตามเขตภูเขา อะไรต่อมิอะไรเพื่อช่วยโลกใบนี้ 

แต่ปัญหาต่อมาคือ คนเมืองที่ทำงานเต็มแม็กทุกวันอย่างเราๆ จะให้ลงเวลา ลงแรงมากขนาดนั้นก็คงไม่ไหว

เราพูดแบบนี้อาจฟังดูหมดหวัง แต่เปล่าเลย ย้อนกลับไปสามเดือนก่อนหน้านี้แบรนด์โตโยต้าได้ปล่อยแคมเปญที่ชื่อว่า ‘ลดเปลี่ยนโลก’ ออกมาเพื่อตั้งเตือนคนงานชุกอย่างเราๆ ว่า การช่วยโลกอย่างการลดการสร้างขยะพลาสติก ต้นเหตุของมลภาวะต่างๆ คือสิ่งที่พวกเราทุกคนทำได้ มันเวิร์กจริง และจะดีกว่านี้ได้ถ้าเราทำมันจนกลายเป็นนิสัย

กิมมิกที่ทำให้แคมเปญนี้แตกต่างและน่าสนใจกว่าแคมเปญอื่นๆ คือ พวกเขาออกแบบมันให้เป็นชาเลนจ์ที่เห็นผลลัพท์จับต้องได้ แถมยังเข้ากับไลฟ์สไตล์คนรุ่นใหม่สุดๆ มีการจัดอันดับ มีการให้รางวัล แถมยังโชว์จำนวนขยะที่ถูกลดแบบเรียลไทม์ ขณะเดียวกัน ขยะหนึ่งชิ้นที่ถูกลดจะถูกเทิร์นเป็นเงินบริจาคสมทบทุนให้กับองค์กรที่ตั้งใจพัฒนาเรื่องนวัตกรรมเพื่อช่วยลดมลภาวะให้สิ่งแวดล้อมอย่าง สวทช.

“หากวันใดที่พวกเราช่วยกันคนละไม้คนละมือ เรื่องเล็กๆ ที่ว่าอาจต่อยอดกลายเป็นอิมแพกต์ที่ใหญ่ขึ้นได้”

นี่คือความเชื่อเบื้องหลังที่เหล่าคนโฆษณาจากเอเจนซี Dentsu ผู้ออกไอเดีย พัฒนาและลงมือทำแคมเปญช่วยโลกร่วมกับแบรนด์ใหญ่อย่างโตโยต้าแชร์ให้เราฟัง

ไหนๆ ก็ได้โอกาสมาเยี่ยมเยือนออฟฟิศ Dentsu ทั้งที ขอชวนพวกเขาล้อมวงคุยถึงวิธีคิดเบื้องหลังของแคมเปญนี้ เอเจนซีโฆษณาสัญชาติญี่ปุ่นเอเจนซีนี้มีวิธีการพูดเรื่องสิ่งแวดล้อมให้เซ็กซี่ดึงดูดใจคนรุ่นใหม่อย่างไร รวมทั้งผลตอบรับน่าชื่นใจให้บทเรียนอะไรกลับมาบ้าง ให้พวกเขาเล่าเองดีกว่า

จาก ‘โตโยต้า เมืองสีเขียว’ สู่ ‘ลดเปลี่ยนโลก’

50 ปีคือช่วงเวลาที่แบรนด์โตโยต้าเข้ามาเปิดกิจการในประเทศไทย และเรื่องที่เซอร์ไพร์สเราสุดๆ คือ Dentsu บริษัทสร้างสรรค์จากญี่ปุ่นบริษัทนี้ก็เข้ามาริเริ่มกิจการในไทยในเวลาไล่เลี่ยกัน หลายๆ แคมเปญตั้งแต่การเปิดตัวรถ งานสร้างสรรค์อย่างโฆษณา หรือโครงการเพื่อสังคมต่างๆ Dentsu คือเอเจนซีที่ช่วยดูแลงานในพาร์ตนี้ 

จะเรียกว่าพวกเขาว่าเป็นเพื่อนเคียงบ่าเคียงไหล่กันก็คงไม่แปลกอะไรนัก

“จริงๆ แบรนด์เขามีแนวคิดที่อยากช่วยลดมลภาวะ อยากให้คนไทยทำเพื่อสิ่งแวดล้อมร่วมกับโตโยต้าอยู่แล้ว” น้ำค้าง อาภาพัชร์ ผลพูล Communication Planner เล่าย้อนไปถึงแคมเปญใหญ่อย่าง ‘โตโยต้า เมืองสีเขียว’ ทุกแคมเปญย่อยและทุกกิจกรรมที่เกิดขึ้นมุ้งเน้นเป้าหมายเดียวกันคือการลดโลกร้อนและรักษาสิ่งแวดล้อม ‘ลดเปลี่ยนโลก’ เองก็เป็นอีกหนึ่งแคมเปญย่อยที่อยู่ภายใต้ร่มใหญ่นี้

แพม-ภัททิญา ธนาพล Assistant Planning Manager เสริมว่า “ต้นปีที่แล้วเราพูดเรื่องสิ่งแวดล้อมกันเยอะมาก ทั้งเรื่องฝุ่น PM 2.5 หรือเรื่องขยะในทะเล โจทย์ของโตโยต้าปีนี้อยากให้เกิดการลงมือทำมากกว่าแค่การสร้างการรับรู้ปัญหาสิ่งแวดล้อม เราก็เลยพยายามคิดแคมเปญที่จะให้ผลลัพธ์เป็นรูปธรรมมากที่สุด”

“จริงๆ ปัญหาสิ่งแวดล้อมเราพูดกันมาหลายปีและพูดดังขึ้นแทบทุกปี แต่ผมไม่ได้รู้สึกว่ามันเป็นปัญหากับผมโดยตรง จะบอกว่าโลกร้อน ป่าไม้โดนทำลาย ผมไม่เคยสนใจเลยเพราะผมใช้ชีวิตอยู่ในห้องแอร์ แต่สิ่งที่มันกระทบกับตัวผมมากชัดเจนที่สุดคือ PM 2.5 อย่างน้อยมันแสบจมูก หายใจลำบาก แต่การปลูกป่ามันเป็นโซลูชั่นที่ผมไม่สามารถทำได้

“เราอาจจะเข้าใจกันว่าการลดขยะมันไม่ได้ทำให้เกิดการเปลี่ยนแปลงขนาดนั้น แต่พอรีเสิร์ชอย่างลงลึกจริงๆ เราพบว่ามันมีเปอร์เซ็นต์ที่จะช่วยให้ปัญหานี้หายไปได้ หรืออย่างน้อยถ้าขยะลดลงได้จริง ก็เป็นทางที่จะช่วยให้สิ่งแวดล้อมมันดีขึ้น” ต้น-จินตวัฒน์ สัมพันธุ์วัฒนากุล Assistant Creative Director ของทีมเล่าที่มาของไอเดียตั้งต้น

“อีกเรื่องหนึ่งคือเราอยากให้แบรนด์โตโยต้าเข้าไปอยู่ในชีวิตประจำวันของกลุ่มเป้าหมายมากขึ้น หนึ่งในนั้นก็พยายามจะคิดว่าแคมเปญช่วยโลกที่เราจะทำก็น่าจะเป็นอะไรที่ใกล้ชิดกับคนให้ได้มากที่สุด เรารีเสิร์ชด้วยการทำโฟกัสกรุ๊ป 2-3 กลุ่ม คนส่วนใหญ่ยังคงคิดว่า สิ่งแวดล้อมเป็นเรื่องไกลตัวและการช่วยโลกเป็นเรื่องยากที่เขาจะทำ ซึ่งตรงนี้เป็นชาเลนจ์ที่เราต้องเอาชนะให้ได้

“เราอยากจะบอกพวกเขาว่า จริงๆ มันไม่ได้ยากเลยนะ คุณไม่ต้องไปปลูกป่า หรือไปทำฝายอะไรขนาดนั้น การทำเพื่อโลกมันเริ่มต้นได้จากสิ่งเล็กๆ ใกล้ตัว เช่น การลดการใช้พลาสติกก็ไม่ใช่เรื่องยากอย่างที่คิด” น้ำค้างเสริม

แคมเปญเซฟโลกที่เข้าใจชีวิตคนรุ่นใหม่

“ในกระบวนการคิดเราไม่เชิงว่าได้ไอเดียของการลดขยะเพื่อเปลี่ยนโลกมาตั้งแต่แรกนะ” แพมตอบคำถามที่เราโยนไปว่าทีมพัฒนาไอเดียของแคมเปญนี้มาจากอะไรบ้าง

“อย่างที่บอกว่ารากของแคมเปญนี้คือโตโยต้า เมืองสีเขียว ทีนี้กลุ่มเป้าหมายของเรามีอยู่สองกลุ่ม คือวัยรุ่นหรือคนยุคใหม่ กับอีกกลุ่มที่เป็นคนเมืองที่กำลังมีครอบครัว เรารู้สึกว่าคนสองกลุ่มนี้ให้ความสำคัญกับแพสชัน ความฝัน สิ่งที่ตัวเองอยากทำ และการต่อยอดสิ่งต่างๆ เพื่อให้ครอบครัวมีอนาคตที่ดีก็คือสิ่งที่สำคัญที่สุด”

“ย้อนกลับไปที่อินไซต์ที่น้ำค้างแชร์ว่าคนเราเปลี่ยนพฤติกรรมยากเพราะยังคุ้นชินกับพฤติกรรมแบบเดิมๆ กับอีกปัญหาหนึ่งคือ เรารณรงค์กันเยอะแล้ว คนทำกันมาเยอะแล้ว แต่เขามักไม่ค่อยเห็นอิมแพกต์ในสิ่งที่ตัวเองทำ เหมือนกับว่าเราลดขยะแต่มันกลับไม่ส่งผลอะไรกับชีวิต ไม่เห็นผลลัพธ์ที่เป็นรูปธรรมใกล้ตัว เราประหยัดถุงพลาสติกไปเท่าไหร่ แล้วโลกดีขึ้นได้ยังไง ไม่เคยมีใครบันทึกสิ่งเหล่านี้” จอน-เฉลิมวงค์ วีรังคบุตร Chief Creative Officer ผู้ดูแลภาพรวมของแคมเปญช่วยไขให้เราเห็นภาพของปัญหาชัดเจนมากขึ้น

อดออมเพื่อวันข้างหน้า

เมื่อเชื่อว่าตัวเลขคือการบันทึกผลลัพธ์ที่เป็นรูปธรรมและเข้าใจง่ายมากที่สุด บวกกับอินไซต์ของคนรุ่นใหม่ที่คิดเรื่อง ‘การออมเพื่อชีวิตที่ดีในอนาคต’ พวกเขาจึงหยิบสองโมเดลนี้มาพัฒนาแคมเปญลดขยะของตัวเอง

“เรานึกถึงคนที่ชอบเล่นหุ้น ลงทุนใน RMF LTF อะไรต่างๆ คือคนที่ชอบจริงๆ เขาแทบจะเช็คตัวเลขที่ขึ้น-ลงนั้นแทบตลอดเวลา แล้วเขาจะแฮปปี้ทุกครั้งที่ตัวเลขมันค่อยๆ งอกเงยขึ้นมา” เราแอบจินตนาการถึงเงินในสมุดบัญชีตัวเองระหว่างที่จอน พี่ใหญ่ของทีมบอก

“เราคิดว่างั้นเราเล่นกับการออมของคน ทำแคมเปญช่วยโลกที่เกิดเป็นบันทึกแบบเรียลไทม์ขึ้นมาดีกว่า อย่างน้อยๆ คนที่มาเข้าร่วมกับเราจะได้เห็นว่าสิ่งที่พวกเราช่วยกันสร้างมีอิมแพกต์มากน้อยแค่ไหน” เขาเสริม

แก่นหลักของแบรนด์ใหญ่อย่างโตโยต้าคือนวัตกรรม ด้วยเหตุนี้พวกเขาจึงยินดีเทิร์นตัวเลขที่ระบุจำนวนของขยะที่ลดลงมาเป็นเงินบริจาค (1 ชิ้นต่อ 1 บาท) และมอบมันให้กับการคิดค้นนวัตกรรมที่จะช่วยลดมลภาวะของสิ่งแวดล้อม ซึ่ง สวทช. คือหน่วยงานที่ทุ่มแรงทำงานเกี่ยวข้องกับเรื่องที่ว่านี้มาอย่างต่อเนื่อง 

ภาพปลายทางของแคมเปญอดออมเพื่อสิ่งแวดล้อมนี้ถูกปั้นให้กลมมากขึ้นด้วยแรงเสริมจากแบรนด์ นี่คือเหตุผลที่เอเจนซีอย่าง Dentsu บอกเราอย่างน่ารักว่า คนที่พวกเขาอยากให้เครดิตมากที่สุดก็คือลูกค้าของพวกเขานั่นเอง

ต้องเป็นมิตรกับคนรักษ์โลกทั้งมือเก่าและมือใหม่

ปฏิเสธไม่ได้เลยว่าไอเทมที่เปรียบเสมือนอวัยวะที่ 33 ของคนยุคนี้คือโทรศัพท์มือถือ พวกเขาจึงเลือกที่จะออกแบบช่องทางให้คนเข้ามามีส่วนร่วมกับเคมเปญให้สะดวกและง่ายที่สุด 

“ขอแค่มีมือถือเครื่องเดียวก็ร่วมแคมเปญได้ เรามองว่าแคมเปญจะเป็นจุดเริ่มต้นที่บอกให้คุณทำ แล้วมันก็เห็นผลลัพธ์ที่จับต้องได้ ทุกการสื่อสารและการออกแบบแมททีเรียลต้องเป็นมิตรกับผู้ใช้ เราไม่ได้บังคับว่าคุณต้องปฏิเสธพลาสติกทันทีนะ เราบอกแค่ว่า คุณค่อยๆ เปลี่ยนแปลงดีกว่า จากหนึ่งหรือสองสิ่งในชีวิตก่อนก็ได้ แล้วเมื่อคุณเริ่มเห็นว่าสิ่งที่คุณทำมันมีประโยชน์ มันก็จะต่อยอดอะไรได้อีกหลายอย่างเลย” 

แพมชวนเรานึกถึงคนที่ใส่ smart watch เพื่อติดตามพฤติกรรมของตัวเอง ซึ่งเว็บแอพฯ ที่พวกเขาออกแบบมานั้นก็มีฟังก์ชั่นแบบเดียวกัน คือเก็บสถิติเพื่อสร้างกำลังใจให้กับคนที่กำลังตั้งใจลดการใช้ 3 ไอเทมท็อปฮิตของขยะพลาสติกใช้ครั้งเดียวอย่างหลอด แก้ว และกล่องพลาสติก

“จริงๆ มีหลายเสียงแนะนำเรามาเหมือนกันว่าอยากให้เพิ่มไอเทมอื่นๆ บ้าง” น้ำค้างเล่าปนหัวเราะ “แต่ด้วยความที่เราเพิ่งทำแคมเปญแบบนี้ครั้งแรก เราอยากเริ่มต้นด้วยอะไรที่คนรู้สึกว่าเขาเปลี่ยนมันง่ายที่สุดก่อน เป็นของใกล้ตัวที่เขาต้องใช้ทุกวัน อย่างทุกครั้งที่กินข้าว ดื่มน้ำ ถือเป็นโอกาสที่เอื้อต่อการสร้างขยะ ถ้าเราลดตรงนี้ได้ มันคงจะเป็นก้าวแรกที่นำไปสู่เป้าหมายต่อไปได้อย่างมั่นใจมากขึ้น แน่นอนว่าถ้าเรายังมีโอกาสได้ทำแคมเปญนี้ต่อเป็นซีซั่นสอง เราอาจตัดสินใจเพิ่มตัวเลือกให้มากขึ้นค่ะ”

นอกจากนี้ในเว็ปแอปยังมีการจัดลำดับให้รางวัลกับคนที่ตั้งใจร่วมแคมเปญเป็นรายสัปดาห์ (นัยหนึ่งก็คือสร้างบรรยากาศของการชาเลนจ์ตัวเอง) และหลังจากจบแคมเปญก็มีการมอบรางวัลพิเศษให้กับเจ้าของสถิติอันดับ 1-50 ด้วย

“สิ่งที่ผมชอบในแคมเปญนี้คือ เรามีรางวัลเข้ามาเพื่อดึงความสนใจกลุ่มคนที่อาจจะยังไม่สนใจอยากลดพลาสติก แต่เขาอยากได้รางวัล เช่น เล่นไป 100 แอ็กชั่นจะได้ส่วนลดไอศครีม จากนั้นพอเล่นไปเรื่อยๆ แล้วเขาเห็นว่าตัวเองทำได้เกินกว่านั้นแล้ว จากความตั้งใจเริ่มต้นที่อยากจะได้แค่ส่วนลดไอศครีม กลายเป็นว่าเขาได้ช่วยโลกลดพลาสติก ไม่มากก็น้อย เข้าได้เริ่มเปลี่ยนพฤติกรรมตัวเองแล้ว และผมเชื่อว่ามันจะสร้างแรงบันดาลใจให้คนเหล่านั้นหันมาสนใจสิ่งแวดล้อมได้” หนุ่มครีเอทีฟประจำทีมเล่า

ความสำเร็จคือผลตอบรับที่จับต้องได้

552,807 คือจำนวนชิ้นขยะที่ลดลงเพราะแคมเปญนี้ 

นอกจากตัวเลขที่ว่าจะถูกเปลี่ยนเป็นเงินบริจาค หลังสิ้นสุดแคมเปญ แบรนด์โตโยต้ายังใจดีสมทบทุนเพิ่มเติมจนครบ 1 ล้านบาท มอบให้กับ สวทช. ต่อยอดโปรเจกต์หรือนวัตกรรมลดมลภาวะทางสิ่งแวดล้อมต่อไป

บทสนทนาสบายๆ ในหลายสิบนาทีที่ผ่านมาเราสัมผัสได้ว่า สิ่งที่พวกเขาคาดหวังจริงๆ ไม่ใช่ตัวเลขที่ชวนร้องว่า ‘โอ้โห’ แต่มันคือการได้เห็นสิ่งที่จับต้องได้อย่างหน้าตาของผู้คนที่เข้ามาเอ็นจอยกับแคมเปญที่ทีมตั้งใจทำ แพม ตัวแทนของทีมยิ้มและบอกเราว่า 

“บ้านเรายังไม่เคยมีแคมเปญแนวนี้มาก่อน ก่อนหน้านี้เราแทบจะไม่มีบทเรียนอะไรแบบนี้ ตลอดเวลามันเหมือนพวกเราได้ learning by doing เลยค่ะ เดือนแรกกลุ่มเป้าหมายเราอาจจะแค่รับรู้ เดือนที่สองเราก็เรียนรู้ว่าเราต้องลงพื้นที่ ทำให้คนเห็นมากขึ้นว่ามันเป็นส่วนหนึ่งกับไลฟ์สไตล์คนได้จริง เราได้ลุ้นและตื่นเต้นตลอดทั้งแคมเปญเลย

“เรารู้สึกว่าเวลาที่เราร่วมทำกันมา ทุกคนเป็นฮีโร่หมดเลย กว่าจะมาถึงตัวเลขนี้ บางคนทำจนเรารู้ว่าเขาสามารถเปลี่ยนแปลงนิสัยตรงนี้ได้จริงๆ มีบางคนส่งมาทุกวัน ไม่ว่าจะตอนซื้อข้าว ซื้อน้ำ เขาทำทุกครั้งเมื่อมีโอกาส จริงๆ เราก็ไม่รู้ว่าปกติเขาทำเป็นประจำอยู่แล้วหรือเปล่า แต่เราเชื่อว่า 3 เดือนที่แคมเปญนี้ออกมา เขาเปลี่ยนตัวเอง เหมือนได้เห็นว่ามีคนกลุ่มหนึ่งเขาพร้อมที่จะทำกับเรา แล้วมันก็เปลี่ยนเป็นกำลังใจที่ส่งกลับมาให้คนทำงานอย่างพวกเราด้วย”

ได้ยินแบบนี้แล้ว ใจหนึ่งเราก็แอบเสียดายที่แคมเปญดีๆ ของพวกเขามีเวลาให้ร่วมสนุกน้อยไปหน่อย แต่อีกใจหนึ่งก็อยากรู้ตอนต่อไปเลยว่า หากกลุ่มคนที่ร่วมแคมเปญนี้ยังคงตั้งหน้าตั้งตาลดใช้ขยะพลาสติกอย่างขยันขันแข็งแบบนี้ต่อไปอีกสัก 6 เดือนหรือยาวนานเป็นหลักปี 

ตัวเลขครึ่งล้านที่ว่าคงเป็นตัวเลขที่ดูน้อยลงอย่างถนัดตาเลยล่ะ

The post ‘ลดเปลี่ยนโลก’ แคมเปญเปลี่ยนการลดขยะพลาสติกเป็น ‘การออม’ ความยั่งยืนให้สิ่งแวดล้อม appeared first on a day magazine.